Shloka 143

कार्तवीर्यसमं वीर्यें कर्ण राज्ञोडगमन्मन: । कर्ण युद्धमें इन्द्रके समान पराक्रमी, मरुदगणोंके समान बलवान तथा कार्तवीर्य अर्जुनके समान शक्तिशाली था। राजा दुर्योधनका मन उसीकी ओर गया

kārtavīrya-samaṃ vīrye karṇa-rājño ’gaman manaḥ |

Sañjaya thưa: “Thấy uy lực của Karṇa—mạnh ngang Kārtavīrya, xông pha như Indra giữa chiến địa, và cường tráng như đoàn Marut—tâm trí vua Duryodhana liền hướng về chàng, đặt trọn hy vọng và chỗ nương tựa nơi Karṇa như trụ cột của cuộc chiến.”

कार्तवीर्यसमम्equal to Kartavirya
कार्तवीर्यसमम्:
Karma
TypeAdjective
Rootकार्तवीर्य (प्रातिपदिक) + सम (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
वीर्येin valor/strength
वीर्ये:
Adhikarana
TypeNoun
Rootवीर्य (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Locative, Singular
कर्णराज्ञःof King Karna
कर्णराज्ञः:
TypeNoun
Rootकर्ण (प्रातिपदिक) + राजन् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Genitive, Singular
उदगमत्arose/went up
उदगमत्:
TypeVerb
Rootउद् + गम् (धातु)
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular
मनःmind
मनः:
Karta
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sanjaya
K
Karna
D
Duryodhana
K
Kartavirya Arjuna
I
Indra
M
Maruts

Educational Q&A

The verse highlights how leaders place trust in perceived strength and reputation; ethically, it invites reflection on whether reliance on sheer martial power aligns with dharma, or whether discernment and righteousness should guide one’s alliances and hopes.

Sañjaya describes Karṇa’s extraordinary prowess through exalted comparisons (Kārtavīrya, Indra, the Maruts) and notes that Duryodhana’s mind turns toward Karṇa—indicating Duryodhana’s growing dependence on Karṇa as a decisive support in the war.