Shloka 186
Adhyāya 70: Sātyaki’s Arrow-Display and the Bhūriśravas Engagement; Twilight Withdrawal
वैश्यांश्वाप्यूरूतो राजन् शूद्रान् वै पादतस्तथा । इन कमलनयन भगवान्से बढ़कर दूसरा कोई तत्त्व न हुआ है
vaiśyāṁś cāpy ūrutaḥ rājan śūdrān vai pādataḥ tathā |
Bhīṣma nói: «Tâu Đại vương, từ đùi của Ngài sinh ra giai cấp Vaiśya, và cũng từ bàn chân của Ngài sinh ra giai cấp Śūdra. Như thế, Đấng Tối Thượng—mắt như hoa sen—đã hiển lộ bốn đẳng cấp từ chính thân mình: Brāhmaṇa từ miệng, Kṣatriya từ hai cánh tay, Vaiśya từ đùi, và Śūdra từ bàn chân.»
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse presents the four varṇas as originating from a single divine source, framing social duties as parts of an overarching cosmic dharma; it encourages respect for the ethical order and role-based responsibilities within society.
Bhīṣma is instructing the king on dharma and the structure of society, explaining a traditional cosmological account in which the Lord manifests Brāhmaṇas, Kṣatriyas, Vaiśyas, and Śūdras from different parts of His body.