Shloka 5
Dhṛtarāṣṭra’s Anxiety and Bhīṣma’s Theological Explanation of Pāṇḍava Invincibility
Book 6, Chapter 61
द्रवद्धिरथ भग्नैश्व परिवर्तद्धिरेव च । पाण्डवै: कौरवेयैश्व न प्राज्ञायत किंचन,तदनन्तर क्षत-विक्षत होकर भागते और पुनः लौटकर सामना करते हुए पाण्डवों तथा कौरवोंके सैनिकोंको कुछ भी सूझ नहीं पड़ता था
dravaddhi ratha-bhagnaiś ca parivartaddhir eva ca | pāṇḍavaiḥ kauraveyaiś ca na prājñāyata kiñcana ||
Sañjaya nói: Xe chiến xa lao qua lao lại—chiếc thì vỡ nát, chiếc thì quay ngoắt trở vào—khiến quân sĩ cả phe Pāṇḍava lẫn Kaurava chẳng còn phân biệt được điều gì cho rõ. Giữa những kẻ bị thương và những người tháo chạy rồi lại quay đầu đối mặt, sự hỗn loạn ngự trị khắp chiến trường.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the moral and practical cost of war: once violence escalates, clarity and discernment collapse for both sides, and the battlefield becomes a realm of confusion where even right judgment is obscured.
Sañjaya reports that the fighting has become intensely disordered—chariots rush, break, and turn back; wounded troops flee and then re-engage—so that neither the Pāṇḍava nor Kaurava forces can clearly perceive what is happening.