Shloka 57
भीष्मधनंजयद्वैरथम्
Bhīṣma–Dhanaṃjaya Duel and the Opening Clash
तयो: शड्खनिनादेन रथनेमिस्वनेन च
tayoḥ śaṅkhaninādena rathanemisvanena ca
Sañjaya nói: Bởi tiếng tù và rền vang và tiếng bánh xe chiến xa gầm rung, chiến địa ngập trong âm thanh như sấm dậy—một dấu hiệu bên ngoài của ý chí chiến binh, khi những đòi hỏi quyền lực của chính nghĩa và phi nghĩa đang tiến tới cuộc xung đột công khai.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how external signals—conches and chariot-wheels—announce the irreversible commencement of war. Ethically, it frames the conflict as a public, witnessed turning-point where inner intentions (resolve, pride, duty) manifest outwardly, pressing the question of dharma into action.
Sañjaya describes the rising din on the field: the two sides’ conches and the rolling chariots create a roaring soundscape, marking the armies’ mobilization and the immediate approach of battle.