Shloka 1153
गौरुडव्यूह-रचना तथा अर्धचन्द्र-प्रत्यव्यूह
Garuḍa Array and the Ardhacandra Counter-Formation
प्रपतन्तमपश्याम गिरे: शुद्भमिव च्युतम् भीष्मके द्वारा मारे गये नरश्रेष्ठ श्वेतको युद्धस्थलमें हमने देखा। वह टूटकर गिरे हुए पर्वतके समान जान पड़ता था
prapatantam apaśyāma gireḥ śubhram iva cyutam | bhīṣmake dvārā māre gaye naraśreṣṭha śvetako yuddhasthale meṃ hamne dekhā | vaha ṭūṭakara gire hue parvatake samān jān paṛtā thā |
Sañjaya nói: “Chúng ta đã thấy Śveta, bậc nhất trong loài người, bị Bhīṣma hạ sát, ngã xuống chiến địa như một đỉnh núi trắng sáng bị gãy rời khỏi sơn mạch. Sự sụp đổ ấy—đột ngột và lớn lao—phơi bày sức nặng đạo lý nghiệt ngã của chiến tranh: ngay cả người cao quý và dũng mãnh cũng bị quật ngã khi định mệnh và bổn phận võ sĩ giao hội.”
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the sobering ethic of war: even the most excellent warriors fall, and the narrator’s witness highlights impermanence and the heavy consequences that accompany kṣatriya duty and martial prowess.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that Śveta, a prominent warrior, has been slain by Bhīṣma and is seen collapsing on the battlefield, compared to a bright piece of a mountain breaking off and falling.