Karma-Saṃnyāsa–Karma-Yoga Saṃvāda
Renunciation and the Discipline of Action
सम्बन्ध-- पूर्वश्लीकर्में यह बात कही गयी कि कोई भी मनुष्य क्षणमात्र भी कर्म किये बिना नहीं रहता: इसपर यह शंका होती है कि इन्द्रियोंकी क्रियाओंकोी हठसे रोककर भी तो मनुष्य कमोंका त्याग कर सकता है। इसपर कहते हैं-- कर्मेन्द्रियाणिः संयम्य य आस्ते मनसा स्मरन् | इन्द्रियार्थान् विमूढात्मा मिथ्याचार: स उच्यते,जो मूढबुद्धि मनुष्य समस्त इन्द्रियोंको हठपूर्वक ऊपरसे रोककर मनसे उन इन्द्रियोंके विषयोंका चिन्तन करता रहता है, वह मिथ्याचारी अर्थात् दम्भी कहा जाता है
arjuna uvāca | karmendriyāṇi saṁyamya ya āste manasā smaran | indriyārthān vimūḍhātmā mithyācāraḥ sa ucyate ||
Kẻ nào cưỡng ép kiềm chế các cơ quan hành động, nhưng vẫn ngồi đó mà trong tâm cứ nghĩ đến các đối tượng của giác quan—kẻ ấy mê muội trong hiểu biết, được gọi là kẻ giả dối, vì bề ngoài từ bỏ mà bên trong vẫn thèm khát.
अजुन उवाच