Shloka 7
Sainyavinyāsa–Lakṣaṇa (Disposition of Armies and Battlefield Omens) | सैन्यविन्यास–लक्षणम्
पाण्डवसेनाके पीछेकी ओरसे हवा चल रही थी और आपके पुत्रोंकी ओर देखकर हिंसक जन्तु बोल रहे थे। आपके पुत्रकी सेनामें जो हाथी थे, वे पाण्डवपक्षके गजराजोंके मदोंकी तीव्र गन्ध नहीं सहन कर पाते थे ।।
sañjaya uvāca | pāṇḍavasenāke pīchekī orase havā cala rahī thī aura āpake putroṅkī ora dekhakara hiṃsaka jantu bola rahe the | āpake putrakī senāmeṃ jo hāthī the, ve pāṇḍavapakṣake gajarājoṅke madoṅkī tīvra gandha nahīṃ saha pāte the || duryodhano hastinaṃ padmavarṇaṃ suvarṇakakṣaṃ jālavantaṃ prabhinnam | samāsthito madhyagataḥ kurūṇāṃ saṃstūyamāno vandibhir māgadhaiś ca ||
Sañjaya thưa: Một luồng gió thuận thổi từ phía sau quân Pāṇḍava, còn những tiếng kêu điềm gở của thú dữ vang lên khi chúng hướng về phía các con trai ngài. Những con voi trong quân của con trai ngài không chịu nổi mùi hăng nồng, say sực của cơn động dục từ các voi chúa bên phía Pāṇḍava. Trong khi ấy, Duryodhana ngồi trên một voi đang vào musth, rực rỡ như hoa sen, mang bành vàng và phủ lưới vàng trên lưng, đứng giữa trung quân Kuru; các thi nhân và những người ca tụng xứ Magadha cất lời tán dương—một hình ảnh kiêu hãnh vương quyền, đối lập với những điềm báo cho thấy thế cân bằng đang nghiêng về phía Pāṇḍava.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse contrasts outward royal splendor and public praise with subtle signs of impending defeat: favorable wind and confident war-elephants on the Pandava side, and ominous cries plus unease among Kaurava elephants. Ethically, it hints that adharma may be celebrated in the moment, yet nature and circumstance foreshadow its collapse.
Sanjaya reports battlefield portents and a vivid tableau: the Pandavas receive a favorable wind and their elephants’ musth overpowers the Kaurava elephants, while Duryodhana stands at the center of his army atop a richly caparisoned elephant as bards and Magadha heralds sing his praises.