Shloka 33
(अजय्यश्लवैव लोकानां सर्वेषामिति मे मति: ।) कारणद्वयमास्थाय नाहं योत्स्यामि पाण्डवान्
sañjaya uvāca | (ajayyaślavāiva lokānāṁ sarveṣām iti me matiḥ |) kāraṇadvayam āsthāya nāhaṁ yotsyāmi pāṇḍavān, atāḍayan raṇe bhīṣmaṁ sahitāḥ sarvasṛñjayāḥ | samastāḥ sṛñjayā vīrā ekasātha saṅgaṭhitāḥ bhayaṅkaraiḥ śataghnyā-parigha-phaśa-mudgara-muśala-prāsa-gophana-suvarṇamaya-pakṣavālaiḥ bāṇaiḥ śaktyā-tomaraiḥ kampana-nārāca-vatsadanta-bhuśuṇḍy-ādibhiḥ astrāśastraiḥ raṇabhūmau bhīṣmaṁ sarvataḥ pīḍayām āsuḥ |
Sañjaya nói: “Trong lòng ta tin rằng người ấy thật sự bất khả chiến bại đối với mọi cõi.” Thế nhưng, dựa trên hai điều cân nhắc, ông quyết: “Ta sẽ không giao chiến với các Pāṇḍava.” Trong khi đó, giữa trận mạc, các chiến binh Sṛñjaya tụ hội vẫn liên tiếp đánh Bhīṣma. Hợp lực như một, họ ép ông từ mọi phía bằng những binh khí ghê gớm—sataghnī, chùy sắt và đòn sắt, rìu, chùy, musala, giáo, ná, những mũi tên cánh vàng, śakti, tomara, kampana, nārāca, vatsadanta, bhuśuṇḍī và nhiều loại vũ khí khác—mong dìm ngã cả bậc lão tổ, trụ cột của phe Kuru.
संजय उवाच
Educational Q&A
Even amid total war, the epic highlights the tension between martial duty and ethical restraint: a warrior may be deemed ‘invincible,’ yet choices—grounded in reasons and conscience—still shape action, and collective force can challenge even the greatest when dharma and strategy converge.
Sañjaya reports that Bhīṣma is regarded as unconquerable, but someone (in context, a key warrior) resolves not to fight the Pāṇḍavas for two reasons; at the same time, the Sṛñjaya fighters, acting together, surround and repeatedly strike Bhīṣma with many kinds of weapons, pressing him hard on the battlefield.