Shloka 7
भीष्मरक्षण-प्रकरणम् / The Protective Screen around Bhīṣma and the Śalya–Yudhiṣṭhira Clash
Devanagari script
यदा च त्वां महाबाहो गन्धर्वैर््वतमोजसा । अमोचयत् पाण्डुसुतः पर्याप्तं तन्निदर्शनम्,“महाबाहो! जब गन्धर्वलोग तुम्हें बलपूर्वक पकड़ ले गये थे, उस समय भी पाण्घुपुत्र अर्जुनने ही तुम्हें छुड़ाया था। उनके अनन्त पराक्रमको समझनेके लिये यह दृष्टान्त पर्याप्त होगा
Translation
“Hỡi bậc đại lực (Mahābāhu)! Khi các Gandharva dùng sức bắt ngài đi, chính Arjuna, con của Pāṇḍu, đã giải cứu ngài. Chỉ thế thôi cũng đủ để hiểu uy lực vô tận của ông ấy.”
Word by Word
यदाwhen
यदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयदा
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma
TypePronoun
Rootत्वद्
Formany, Accusative, Singular
महाबाहोO mighty-armed one
महाबाहो:
TypeNoun
Rootमहाबाहु
FormMasculine, Vocative, Singular
गन्धर्वैःby the Gandharvas
गन्धर्वैः:
Karana
TypeNoun
Rootगन्धर्व
FormMasculine, Instrumental, Plural
त्वम्you
त्वम्:
Karma
TypePronoun
Rootत्वद्
Formany, Accusative, Singular
ओजसाwith force/strength
ओजसा:
Karana
TypeNoun
Rootओजस्
FormNeuter, Instrumental, Singular
अमोचयत्released / set free
अमोचयत्:
TypeVerb
Rootमुच्
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada
पाण्डुसुतःthe son of Pāṇḍu (Arjuna)
पाण्डुसुतः:
Karta
TypeNoun
Rootपाण्डुसुत
FormMasculine, Nominative, Singular
पर्याप्तम्sufficient
पर्याप्तम्:
TypeAdjective
Rootपर्याप्त
FormNeuter, Nominative, Singular
तत्that
तत्:
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Nominative, Singular
निदर्शनम्example / illustration
निदर्शनम्:
TypeNoun
Rootनिदर्शन
FormNeuter, Nominative, Singular
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes