Shloka 16

अध्याय ३३ — धृतराष्ट्रस्य कुशलप्रश्नाः तथा विदुरस्य योगसमाधिः

Chapter 33: Dhṛtarāṣṭra’s Welfare-Inquiries and Vidura’s Yogic Absorption

Devanagari script

परापरज्ञस्त्वपरो नाभिमानादुदीरित: । अपरक्ञ: परां बुद्धि ज्ञात्वा मोहाद्‌ विमुच्यते,दूसरा जो अपने-परायेके ज्ञानमें ही उलझा रहता है, वह अभिमानसे ऊपर नहीं उठ पाता। जो किसीके लिये पराया नहीं है, उस परमात्माको जाननेवाला पुरुष उत्तम बुद्धिको पाकर मोहसे मुक्त हो जाता है

Transliteration

parāparajñas tv aparo nābhimānād udīritaḥ | aparajñaḥ parāṃ buddhiṃ jñātvā mohād vimucyate ||

Translation

Vaiśampāyana nói: Kẻ còn mắc kẹt trong ý niệm “của ta” và “của người” thì không thể vượt qua kiêu mạn. Nhưng người biết Đấng Tối Thượng—Đấng chẳng là “người khác” đối với bất kỳ ai—sẽ đạt trí tuệ tối thượng và được giải thoát khỏi mê lầm.

Word by Word

परापरज्ञःknower of the higher and the lower (self/other)

तुbut/indeed

अपरःthe other (inferior person)

नnot

अभिमानात्from pride/egoism

उदीरितःraised up, lifted (past passive participle)

अपरज्ञःone who knows the 'other'/difference (self-other knower)

पराम्supreme, highest

बुद्धिम्understanding, intellect

ज्ञात्वाhaving known

मोहात्from delusion

विमुच्यतेis released, becomes free

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

Vaiśaṃpāyana

Paramātman (the Supreme Self)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes