Shloka 9
अौर्ध्वदेहिक-श्राद्धे दानयज्ञविस्तारः | Expansion of the Aurdhvadehika Śrāddha and the Donation-Rite
तथैव वृद्ध पितरं हतपुत्र॑ जनेश्वरम् । गान्धारी च महाभागां विदुरं च महामतिम्
tathaiva vṛddha-pitaraṁ hata-putraṁ janeśvaram | gāndhārīṁ ca mahābhāgāṁ viduraṁ ca mahāmatim ||
Vaiśampāyana nói: Cũng như thế, họ luôn bận lòng vì lão vương Dhṛtarāṣṭra—bậc chúa tể loài người đã mất hết con trai—cùng với hiền hậu Gāndhārī và Vidura đại trí. Vì nỗi lo canh cánh cho những người bị chiến tranh tước đoạt ấy, họ chẳng được yên: tâm không an nơi việc nước, không an nơi thú vui, và ngay cả việc học Veda cũng không còn thiết tha.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how the moral and emotional aftermath of violence persists beyond victory: compassion for the bereaved and the weight of responsibility can dissolve interest in power, pleasure, and even study, pushing one toward detachment and a search for peace aligned with dharma.
Vaiśaṃpāyana describes a character’s continuing anxiety and lack of rest due to concern for the aged Dhṛtarāṣṭra (bereft of sons), along with Gāndhārī and Vidura—figures deeply affected by the war—showing the unsettled state of mind in the war’s aftermath.