Shloka 2
Adhyāya 11 — Maṇḍala-vicāra and Ṣāḍguṇya-prayoga
Circle-of-Kings Analysis and the Six Policies
न स्मरन्त्यपराद्धानि स्मरन्ति सुकृतान्यपि । असम्धिन्नार्यमर्यादा: साधव: पुरुषोत्तमा:
arjuna uvāca | na smaranti aparāddhāni smaranti sukṛtāny api | asandhinnāryamaryādāḥ sādhavaḥ puruṣottamāḥ ||
Arjuna nói: “Bậc chân quý—những người không hề phá vỡ khuôn phép của các bậc Ārya—không bận lòng ghi nhớ lỗi lầm của kẻ khác. Họ còn nhớ cả điều thiện người ta từng làm cho mình. Những bậc hiền thánh ấy, ưu tú nhất trong loài người, giữ cho lòng tri ân luôn sống, chứ không nuôi dưỡng oán hờn.”
अजुन उवाच
Educational Q&A
Nobility is shown by selective remembrance: the virtuous choose to remember kindness and merit, not others’ faults. Upholding ārya-maryādā (noble standards) includes forgiveness and gratitude, which prevent resentment from governing one’s conduct.
Arjuna is speaking in the Āśramavāsika context, reflecting on the conduct of truly noble people. His statement frames an ethical ideal—how the best persons respond to injury—by contrasting the remembrance of offenses with the remembrance of benefactions.