Shloka 21

छत्रोपानहदानफलप्रशंसा — Praise of the Merit of Donating Umbrella and Footwear

Devanagari script

कुन्तीनन्दन! उन्हें युद्धके लिये तैयार देख सूर्यदेव ब्राह्मणका रूप धारण करके उनके पास आये और बोले--'ब्रह्मन! सूर्यने आपका क्या अपराध किया है? ।।

Transliteration

kuntīnandana! tān yuddhāya sajjān dṛṣṭvā sūryadevo brāhmaṇarūpaṃ dhṛtvā teṣāṃ samīpam āgacchat, uvāca ca— “brāhman! sūryeṇa te kim aparāddham? ādattē raśmibhiḥ sūryo divi tiṣṭhaṃs tataḥ tataḥ; rasaṃ dṛtaṃ vai varṣāsu pravarṣati divākaraḥ.”

Translation

Hỡi con của Kuntī! Thấy họ đã sẵn sàng cho chiến trận, Thần Mặt Trời hóa thành một Bà-la-môn, đến gần và nói: “Này Bà-la-môn, Mặt Trời đã phạm điều gì với ngài? Ở trên trời cao, Mặt Trời dùng những tia sáng hút lấy hơi ẩm của đất; đến mùa mưa, Đấng Tạo Ngày lại đổ chính tinh chất ấy xuống thành mưa.”

Word by Word

• आदत्ते: takes, draws (up)
• आदत्ते: Karta
• Type: Verb
• Root: आ + दा (डुदाञ्)
• Form: Lat, Ātmanepada, 3, Singular, Present

• रश्मिभिः: by (his) rays
• रश्मिभिः: Karana
• Type: Noun
• Root: रश्मि
• Form: Masculine, Instrumental, Plural

• सूर्यः: the Sun
• सूर्यः: Karta
• Type: Noun
• Root: सूर्य
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• दिवि: in heaven / in the sky
• दिवि: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: दिव्
• Form: Feminine, Locative, Singular

• तिष्ठन्: standing, being situated
• तिष्ठन्: Karta
• Type: Verb
• Root: स्था (तिष्ठति)
• Form: Śatṛ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular

• ततः: from there; then
• Type: Indeclinable
• Root: ततः

• ततः: again and again; thence
• Type: Indeclinable
• Root: ततः

• रसम्: sap, moisture, essence
• रसम्: Karma
• Type: Noun
• Root: रस
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• द्वितम्: a second time / again
• द्वितम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: द्वित (from द्वि)
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• वै: indeed
• Type: Indeclinable
• Root: वै

• वर्षासु: in the rainy seasons / during rains
• वर्षासु: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: वर्षा
• Form: Feminine, Locative, Plural

• प्रवर्षति: rains down, pours forth
• प्रवर्षति: Karta
• Type: Verb
• Root: प्र + वृष्
• Form: Lat, Parasmaipada, 3, Singular, Present

• दिवाकरः: the Sun (maker of day)
• दिवाकरः: Karta
• Type: Noun
• Root: दिवाकर
• Form: Masculine, Nominative, Singular

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

• Bhīṣma
• Kuntīnandana (son of Kuntī)
• Sūrya (Sun-god/Divākara)
• Brāhmaṇa (assumed form)
• Diva (sky)
• Vasudhā (earth)