Shloka 20
Cyavana Explains His Tests; Kuśika Seeks Brāhmaṇya for His Line (च्यवन–कुशिक संवादः)
उनके ऐसा कहनेपर भृगुपुत्र च्यवन मन-ही-मन बड़े प्रसन्न हुए और कुशिकसे इस प्रकार बोले-- ।।
bhīṣma uvāca — na rājyaṃ kāmaye rājan na dhanaṃ na ca yoṣitaḥ | na ca gāṃ na ca vai deśān na yajñaḥ śrūyatām idam ||
Bhīṣma nói: Nghe nói vậy, Cyavana, con trai của Bhṛgu, trong lòng vô cùng hoan hỷ và bảo Kuśika: “Tâu đại vương, ta chẳng ham vương quyền, chẳng ham của cải, cũng chẳng ham nữ sắc. Ta cũng không cầu bò đàn, đất đai, hay cả những lễ tế (yajña). Xin ngài hãy nghe lời này từ ta.” Câu kệ đặt rõ lập trường đạo hạnh của bậc hiền triết: giá trị chân thật không nằm ở quyền lực chính trị hay phô trương nghi lễ, mà ở sự tiết chế và mục đích cao hơn mọi sự chiếm hữu.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The sage declares non-attachment: he rejects the usual goals offered to a king—power, wealth, sensual pleasure, property, and even ritual prestige—implying that dharma and higher spiritual aims stand above acquisition and display.
After Kuśika speaks, Cyavana is pleased and responds by refusing worldly rewards. He asks the king to listen, signaling that he will offer counsel or a teaching grounded in restraint rather than bargaining for benefits.