Shloka 16
Cyavana’s Yogic Display and Kuśika’s Recognition of Tapas (च्यवन-योगप्रभावः कुशिकस्य तपःप्रशंसा च)
तोषयिष्याम्यहं क्षिप्रं यथा तुष्टो भविष्यति
toṣayiṣyāmy ahaṃ kṣipraṃ yathā tuṣṭo bhaviṣyati | rājan ye munayaḥ kathaṃ santuṣyanti—etad ahaṃ jānāmi | aham etān śīghraṃ santuṣṭān kariṣyāmi | nāhaṃ kadācit hāsyaparīhāse 'pi mṛṣā avadam; kathaṃ punar īdṛśe kāle 'nṛtaṃ vadiṣyāmi? | yat tvāṃ bravīmi tat tvayā niḥśaṅkena kartavyam ||
Bhishma nói: “Ta sẽ làm họ hài lòng ngay, để họ hoan hỷ. Tâu Đại vương, ta biết cách khiến các bậc hiền triết ấy được thỏa lòng; ta sẽ sớm đưa họ đến sự mãn nguyện. Ta chưa từng nói dối, dù chỉ trong lời đùa cợt—huống chi vào lúc như thế này, sao ta có thể thốt lời bất thật? Điều gì ta bảo, xin nhà vua cứ làm, chớ nghi ngờ.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse upholds satya (truthfulness) as a foundational ethical vow: one who has not lied even in jest should not speak untruth in serious matters. It also stresses trust in righteous counsel—when guidance is grounded in integrity, it should be followed without suspicion.
Bhishma, instructing the king, assures him that he knows the proper way to satisfy certain sages and will do so promptly. To secure the king’s confidence, he cites his lifelong commitment to truth and asks the king to carry out his instructions without doubt.