Shloka 17
Dāyavibhāga (Inheritance Apportionment) and Household Precedence — Dialogue of Yudhiṣṭhira and Bhīṣma
प्रजा न हीयते तस्या रतिश्ष भरतर्षभ । अतोडन््यथा वर्तमाना भवेद् वाच्या प्रजापते:
prajā na hīyate tasyā ratiś ca bharatarṣabha | ato 'nyathā vartamānā bhaved vācyā prajāpateḥ ||
Bhīṣma nói: “Hỡi bậc tráng sĩ trong dòng Bharata, trong trường hợp như vậy, con cái của người nữ ấy không bị xem là suy giảm địa vị, và sự kết hợp của nàng với người đàn ông kia cũng không bị coi là đáng trách. Nhưng người đàn bà nào hành xử trái với con đường đúng đắn ấy thì sẽ bị Prajāpati (Chúa tể muôn loài) chê trách, vì đã rời bỏ quy tắc hạnh kiểm đã được định lập.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
When conduct follows the sanctioned rule, neither the woman’s union nor the resulting progeny is considered inferior; deviation from the prescribed norm is morally censured, framed as blameworthy before Prajāpati.
In Bhīṣma’s instruction to Yudhiṣṭhira on dharma, he clarifies a rule about sexual/relational conduct and the status of offspring: proper, rule-bound relations do not taint progeny, whereas acting ‘otherwise’ invites condemnation.