Shloka 2
Vipulopākhyāna—Ruci-rakṣā and Śakra’s Māyā (विपुलोपाख्यानम्—रुचिरक्षणं शक्रमाया च)
भीष्म उवाच क्रिया भवति केषांचिदुपांशुव्रतमुत्तमम् । यो यो याचेत यत् किज्चित् सर्व दद्याम इत्यपि
bhīṣma uvāca
kriyā bhavati keṣāñcid upāṃśu-vratam uttamam |
yo yo yāceta yat kiñcit sarvaṃ dadyām ity api ||
Bhīṣma đáp: “Hỡi Yudhiṣṭhira, với một số người, những việc làm tích cực—như bổn phận tế tự, dâng lễ vật cho thầy (guru-dakṣiṇā), hay nuôi dưỡng gia quyến—chính là mục đích họ chọn. Với kẻ khác, kỷ luật tối thượng là sống bằng lời nguyện tiết chế trong thinh lặng (một lối giữ giới gần như không lời). Vì vậy, bất cứ người cầu xin nào hỏi xin vật gì, hãy đáp bằng tâm niệm: ‘Ta sẽ cho’—chớ để ai phải ra về trong thất vọng.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Different people follow different legitimate paths—some through active duties and some through disciplined restraint—but in all cases one should cultivate generosity: when someone asks, respond with the intention to give and do not dismiss the petitioner with hopelessness.
In Bhishma’s instruction to Yudhishthira on dharma, he explains that both action-oriented life and vow-based restraint can be valid aims, and he emphasizes the ethical stance a giver should adopt toward those who come to ask for help.