Shloka 6
Dvaipāyana–Kīṭa Saṃvāda: Karmic Memory, Fear of Death, and Embodied Pleasure
यथा नागपदे<न्यानि पदानि पदगामिनाम् | सर्वाण्येवापिधीयन्ते पदजातानि कौज्जरे
yathā nāgapade 'nyāni padāni padagāminām | sarvāṇy evāpidhīyante padajātāni kauñjare ||
Bhīṣma nói: “Như trong dấu chân voi, mọi dấu chân của các loài đi bằng chân đều được bao trùm và chứa gọn—cũng vậy, các điều còn lại đều được quy tụ trong nguyên lý tối thượng đang được giảng dạy nơi đây.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse uses a simile to express comprehensiveness: as an elephant’s footprint can contain the smaller tracks of other animals, so one supreme dharmic principle or virtue can encompass and subsume many subsidiary duties and virtues.
Bhīṣma continues his instruction in the Anuśāsana Parva, illustrating his point with a vivid natural image—an elephant’s footprint—to show how multiple teachings or duties are gathered under a single overarching ethical principle.