Shloka 25
Āstīka’s Commission and Approach to Janamejaya’s Sarpa-satra (आस्तीक-प्रेषणं यज्ञप्रवेशोपक्रमश्च)
मन्त्री बोले--राजन्! समस्त शस्त्रधारियोंमें श्रेष्ठ तुम्हारे पिता भूपाल परीक्षित्का सदा महाबाहु पाण्डुकी भाँति हिंसक पशुओंको मारनेका स्वभाव था और युद्धमें वे उन्हींकी भाँति सम्पूर्ण धनुर्थर वीरोंमें श्रेष्ठ सिद्ध होते थे। एक दिनकी बात है, वे सम्पूर्ण राजकार्यका भार हमलोगोंपर रखकर वनमें शिकार खेलनेके लिये गये। वहाँ उन्होंने पंखयुक्त बाणसे एक हिंसक पशुको बींध डाला। बींधकर तुरंत ही गहन वनमें उसका पीछा किया || २२-- २४ ।। पदातिर्बद्धनिस्त्रिंशस्ततायुधकलापवान् । न चाससाद गहने मृगं नष्टं पिता तव,वे तलवार बाँधे पैदल ही चल रहे थे। उनके पास बाणोंसे भरा हुआ विशाल तूणीर था। वह घायल पशु उस घने वनमें कहीं छिप गया। तुम्हारे पिता बहुत खोजनेपर भी उसे पा न सके
padātir baddha-nistriṁśas tatāyudha-kalāpavān | na cāsasāda gahane mṛgaṁ naṣṭaṁ pitā tava ||
Vị đại thần tâu: “Muôn tâu Đại vương! Trong hàng võ sĩ cầm binh khí, phụ vương của bệ hạ, vua Parīkṣit, vốn là bậc xuất chúng. Tựa như Pāṇḍu đại lực, người có bản tính ưa diệt trừ thú dữ; và nơi chiến trận, người cũng tỏ ra là bậc nhất trong hàng dũng sĩ cung thủ. Có một ngày, người giao trọn gánh nặng triều chính cho chúng thần rồi vào rừng để săn bắn. Tại đó, người dùng mũi tên có lông bắn trúng một con thú dữ; bắn xong liền tức khắc đuổi theo nó vào rừng sâu. Người đi bộ, đeo gươm bên hông, mang đủ khí giới, lại có ống tên lớn đầy ắp mũi tên. Nhưng con thú bị thương đã ẩn mất trong rừng rậm; dù tìm kiếm rất lâu, phụ vương của bệ hạ vẫn không thể gặp lại.”
जनमेजय उवाच
Educational Q&A
Royal strength and the kṣatriya impulse to hunt or punish must be governed by restraint and discernment; otherwise, a seemingly ordinary pursuit can become the doorway to adharma and cascading consequences.
Parīkṣit, fully armed and moving on foot, follows a wounded beast into a dense forest, but the animal disappears; his failure to find it sets the stage for the frustration and later actions that drive the subsequent moral crisis in the story.