Shloka 73
Garuḍa’s Assault on the Devas and the Fire-Barrier (अमृत-रक्षा-युद्धम्)
भूतानामग्रभूविंप्रो वर्णश्रेष्ठ: पिता गुरु: । ब्राह्मणोंके साथ किसी प्रकार द्रोह नहीं करना चाहिये। अनघ! कठोर व्रतका पालन करनेवाला ब्राह्मण क्रोधमें आनेपर अपराधीको जिस प्रकार जलाकर भस्म कर देता है, उस तरह अग्नि और सूर्य भी नहीं जला सकते। इस प्रकार विविध चिह्लोंके द्वारा तुम्हें ब्राह्मणको पहचान लेना चाहिये। ब्राह्मण समस्त प्राणियोंका अग्रज, सब वर्णोमें श्रेष्ठ पिता और गुरु है
bhūtānām agrabhūviṁ pro varṇaśreṣṭhaḥ pitā guruḥ | brāhmaṇena saha kathaṁcid droho na kartavyaḥ | anagha! kaṭhoravratapālako brāhmaṇaḥ krodham āpannaḥ aparādhinaṁ yathā dagdhvā bhasmasāt karoti, tathāgnir ādityo vā na śaknutaḥ | evaṁ vividha-cihnaiḥ brāhmaṇaṁ vijānīyāḥ | brāhmaṇaḥ sarvaprāṇinām agrajaḥ, sarvavarṇeṣu śreṣṭhaḥ, pitā guruś ca |
Pitāmaha nói: “Bà-la-môn đứng hàng đầu trong muôn loài—cao quý nhất trong các varṇa, là cha và là thầy. Vì vậy, tuyệt đối chớ gây thù nghịch với một bà-la-môn dưới bất cứ hình thức nào. Hỡi người vô tội, khi một bà-la-môn giữ giới nguyện nghiêm khắc bị khơi dậy cơn giận, người ấy có thể thiêu kẻ phạm lỗi thành tro—điều mà lửa và mặt trời cũng không thể làm theo cách ấy. Bởi những dấu hiệu phân biệt như vậy, con hãy nhận biết bà-la-môn. Bà-la-môn là bậc trưởng thượng của mọi sinh linh, là bậc tối thượng trong mọi giai tầng, là cha và là guru.”
पितामह उवाच
Educational Q&A
The verse teaches dharmic restraint and reverence: one should not commit droha (hostility) toward a Brāhmaṇa, who is portrayed as a societal and spiritual elder (father and guru) and as possessing formidable power through tapas and vow-observance.
Pitāmaha is instructing the listener on how to recognize and properly treat a Brāhmaṇa, emphasizing both the ethical duty of non-hostility and the grave consequences of provoking a vow-observing Brāhmaṇa to anger.