Shloka 38

समन्तपञ्चक-आख्यानम् तथा अक्षौहिणी-प्रमाणनिर्णयः

Samantapañcaka Narrative and the Measure of an Akṣauhiṇī

Devanagari script

तदेतद्‌ भारतं नाम कविभिस्तूपजीव्यते । उदयप्रेप्सुभिर्भुत्यैरैभिजात इवेश्वर:,जैसे अपनी उन्नति चाहनेवाले महत्त्वाकांक्षी सेवक अपने कुलीन और सद्धावसम्पन्न स्वामीकी सेवा करते हैं, इसी प्रकार संसारके श्रेष्ठ कवि इस महाभारतकी सेवा करके ही अपने काव्यकी रचना करते हैं

Translation

Bộ sử thi này mang danh «Bhārata», được các thi nhân nương tựa mà sống và mà sáng tác. Như những bề tôi đầy chí tiến thủ, mong cầu sự thăng tiến của mình, phụng sự vị chủ cao quý, dòng dõi thanh cao và tràn đầy tín tâm; cũng vậy, những thi nhân bậc nhất trong đời chỉ bằng cách phụng sự Mahābhārata này mà dựng nên thi phẩm của họ.

Word by Word

तत्that

एतत्this

भारतंthe Mahābhārata

नामby name / called

कविभिःby poets

तुindeed / but

उपजीव्यतेis lived upon / is used as a means of livelihood

उदयrise, prosperity

प्रेप्सुभिःby those desiring (to obtain)

भृत्यैःby servants

अभिजातःwell-born, noble

इवlike, as if

ईश्वरःa lord, master

Speaker

राम उवाच

Character Dynamics

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

War Context

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Geographic Context

Cross References

Meter (Chandas)

Sandhi Notes