Previous Verse
Next Verse

Shloka 100

ललितोपाख्याने जप-न्यास-योगप्रकरणम्

Lalitopākhyāna: Procedure of Japa, Nyāsa, and Yogic Installation

पुरोद्यानं तथा छायाक्षेत्रमाहुर्मनीषिणः / लिपिक्रमसमायुक्तांल्लिपिस्थानेषु विन्यसेत्

purodyānaṃ tathā chāyākṣetramāhurmanīṣiṇaḥ / lipikramasamāyuktāṃllipisthāneṣu vinyaset

Các bậc hiền triết gọi đó là “khu vườn phía trước” và “vùng bóng râm”. Hãy sắp đặt theo thứ tự chữ (lipikrama) và an trí vào các vị trí của chữ.

पुरःin front; forward
पुरः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुरस् (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय (Avyaya), उपसर्ग/क्रियाविशेषणार्थे (adverbial: ‘in front/forward’)
उद्यानम्garden
उद्यानम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootउद्यान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (singular)
तथाalso; likewise
तथा:
Sambandha/Anvaya (सम्बन्ध/अन्वय)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय (Avyaya), समुच्चय/अन्वयार्थे (adverb: ‘also/likewise’)
छायाshade; shadow
छाया:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootछाया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (feminine), प्रातिपदिक (stem) — समासपूर्वपद (first member of compound)
क्षेत्रम्field; area
क्षेत्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (singular)
आहुःthey say; they call
आहुः:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootअह् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन (plural)
मनीषिणःthe wise (sages)
मनीषिणः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमनीषिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (plural)
लिपिscript; letter
लिपि:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootलिपि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (feminine), प्रातिपदिक — समासपूर्वपद (first member of compound)
क्रमorder; sequence
क्रम:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), प्रातिपदिक — समासमध्यपद (middle member)
समायुक्तान्joined/arranged with the letter-sequence
समायुक्तान्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootसम्-आ-युज् (धातु) → समायुक्त (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formकृदन्त (past passive participle, क्त), पुंलिङ्ग (masculine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (plural); समासः: लिपिक्रम-समायुक्त (तत्पुरुष: ‘order-of-letters’ + ‘joined’)
लिपिscript; letters
लिपि:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootलिपि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (feminine), प्रातिपदिक — समासपूर्वपद (first member of compound)
स्थानेषुin the letter-places/positions
स्थानेषु:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), बहुवचन (plural); समासः: लिपि-स्थान (तत्पुरुष: ‘place of letters’)
विन्यसेत्should place/arrange
विन्यसेत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-न्यस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular)