Shloka 146
Viśukra–Viṣaṅga-vadha (The Slaying of Viśukra and Viṣaṅga) — Lalitopākhyāna
Devanagari script
सैन्यं समस्तमपि सङ्गरकर्मखिन्नं भण्डासुरप्रबलबाणकृशानुतप्तम् / अस्तं गते सवितरि प्रथितप्रभावा श्रीदेवता शिबिरमात्मन आनिनाय
Transliteration
sainyaṃ samastamapi saṅgarakarmakhinnaṃ bhaṇḍāsuraprabalabāṇakṛśānutaptam / astaṃ gate savitari prathitaprabhāvā śrīdevatā śibiramātmana ānināya
Translation
Toàn quân đều mệt mỏi vì việc chiến trận, lại bị nung cháy bởi lửa từ những mũi tên mạnh bạo của Bhāṇḍāsura; khi mặt trời lặn, Thánh Nữ Śrī Devatā, uy lực lẫy lừng, đưa họ về doanh trại của mình.
Word by Word
सैन्यम्army
सैन्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसैन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
समस्तम्entire
समस्तम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसमस्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; agreeing with सैन्यम्
अपिalso, even
अपि:
Sambandha/Emphasis (निपातार्थ)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle)
सङ्गरकर्मखिन्नम्wearied by the work of battle
सङ्गरकर्मखिन्नम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसङ्गर+कर्म+खिन्न (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष: ‘wearied by battle-work’
भण्डासुरप्रबलबाणकृशानुतप्तम्scorched by the fire of Bhaṇḍāsura’s mighty arrows
भण्डासुरप्रबलबाणकृशानुतप्तम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootभण्डासुर+प्रबल+बाण+कृशानु+तप्त (कृदन्त; √तप् धातु)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; क्त-प्रत्यय; बहुपद-तत्पुरुष: ‘heated/burnt by the fire of the strong arrows of Bhaṇḍāsura’
अस्तम्to setting (west)
अस्तम्:
Gati/Karma (गति/कर्म)
TypeNoun
Rootअस्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; ‘to setting’ with √गम्
गतेwhen (it) had gone
गते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootगत (कृदन्त; √गम् धातु)
Formसप्तमी (7), एकवचन; सति-सप्तमी construction; भूतकृदन्त (क्त)
सवितरिwhen the sun
सवितरि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसवितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; सति-सप्तमी
प्रथितप्रभावाof renowned might
प्रथितप्रभावा:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रथित (कृदन्त; √प्रथ् धातु) + प्रभाव (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; कर्मधारय ‘renowned in power’
श्रीदेवताthe revered goddess
श्रीदेवता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootश्री+देवता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; कर्मधारय (‘auspicious goddess’)
शिबिरम्camp
शिबिरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशिबिर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
आत्मनःof herself, her own
आत्मनः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; स्वार्थे (reflexive possessive)
आनिनायled/brought
आनिनाय:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√नी (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; causative sense not intended here (simple perfect of √नी)