Shloka 85
Gaṇanātha-Parākrama (Episode of Gaṇeśa’s Martial Exploit) — Lalitopākhyāna Battle Continuation
Devanagari script
इत्थं निर्दिश्यमानास्ताः शक्ती मैरेय सिंधुनां / अवलोक्य भृशं तुष्टा दण्डिनी तमुवाच ह
Transliteration
itthaṃ nirdiśyamānāstāḥ śaktī maireya siṃdhunāṃ / avalokya bhṛśaṃ tuṣṭā daṇḍinī tamuvāca ha
Translation
Thấy như thế—những sức lực do rượu Maireya và biển rượu gây nên—nữ Dandinī vô cùng hoan hỷ, liền cất lời nói với người ấy.
Word by Word
इत्थम्thus
इत्थम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइत्थम् (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb)
निर्दिश्यमानाःbeing indicated
निर्दिश्यमानाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootनिर्-दिश् (धातु)
Formवर्तमानकाले कर्मणि कृदन्त (present passive participle/शानच्-प्राय), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘being pointed out/indicated’
ताःthose (women)
ताः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सर्वनाम
शक्तीtwo spears
शक्ती:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), द्विवचन; ‘two spears/javelins’
मैरेयof maireya liquor
मैरेय:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमैरेय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (अर्थे: ‘of maireya-liquor’); विशेषणवत्
सिन्धुनाम्of the rivers
सिन्धुनाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसिन्धु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; ‘of the rivers/streams’
अवलोक्यhaving seen
अवलोक्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootअव-लोक् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive) — ‘having seen’
भृशम्greatly
भृशम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootभृशम् (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb)
तुष्टाpleased
तुष्टा:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootतुष् (धातु)
Formक्त (past participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘pleased’
दण्डिनीDaṇḍinī
दण्डिनी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदण्डिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम (proper noun/title)
तम्to him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
हindeed/then
ह:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formनिपात (particle) — कथनप्रत्यय/अनुवादक