Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 45
गङ्गानयनम् (Gaṅgānayana) — “The Bringing/Leading of the Gaṅgā”
Devanagari script
चचाल निखिलायेन सप्तद्वीपार्मवा मही / ततः सरभसं रामश्चापे कालानलोपमम्
Transliteration
cacāla nikhilāyena saptadvīpārmavā mahī / tataḥ sarabhasaṃ rāmaścāpe kālānalopamam
Translation
Toàn cõi đất—cùng bảy châu và biển cả—đồng loạt rung chuyển. Khi ấy Rāma vội vã khiến cây cung của mình dữ dội như ngọn lửa tận kiếp.
Word by Word
cacālashook / moved
cacāla:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootcal (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष, एकवचन; 'shook/moved'
nikhilāyenawith the entire (extent)
nikhilāyena:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootnikhila (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; करण-भावे 'with/through the whole (extent)'
sapta-dvīpa-ambhavā(earth) with seas around the seven continents
sapta-dvīpa-ambhavā:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsapta (संख्या-प्रातिपदिक) + dvīpa (प्रातिपदिक) + ambhas (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीह्यर्थे प्रयोगः—'having the waters (seas) around the seven islands/continents' (qualifying mahī)
mahīthe earth
mahī:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmahī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st), एकवचन; 'earth'
tataḥthen
tataḥ:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; क्रम/हेतुवाचक (then/thereupon)
sarabhasamimpetuously
sarabhasam:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeAdjective
Rootsarabhasa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd), एकवचन; क्रियाविशेषणवत्—'impetuously/with force'
rāmaḥRama
rāmaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन
cāpeon the bow
cāpe:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootcāpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; 'in/on the bow'
kāla-anala-upamamlike the fire of Time
kāla-anala-upamam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootkāla (प्रातिपदिक) + anala (प्रातिपदिक) + upama (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; 'comparable to the fire of Time (cosmic conflagration)' (qualifying an implied astra/śara)