Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 7
सगरस्यौर्वाश्रमगमनम्
Sagara’s Journey to Aurva’s Hermitage
Devanagari script
पश्यसिंहासने बाल्यादुपेत्य मृगपोतकः / पिबत्यंभः शनैर्ब्रह्मन्निःशङ्कं ते तपोवने
Transliteration
paśyasiṃhāsane bālyādupetya mṛgapotakaḥ / pibatyaṃbhaḥ śanairbrahmanniḥśaṅkaṃ te tapovane
Translation
Hỡi bậc Brahman, xin hãy nhìn—trong rừng khổ hạnh của Ngài, một nai con từ thuở bé đến gần ngai và thong thả uống nước, không chút sợ hãi.
Word by Word
पश्यsee
पश्य:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
सिंहासनेon the lion-throne
सिंहासने:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootसिंहासन (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (सिंहस्य आसनम्); नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
बाल्यात्from childhood
बाल्यात्:
Apadana (अपादान/Source)
TypeNoun
Rootबाल्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन
उपेत्यhaving approached
उपेत्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया/Converb)
TypeVerb
Rootइ (धातु) + उप (उपसर्ग) → उपेत्य (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive), पूर्वकालिक क्रिया (having approached)
मृगपोतकःa fawn
मृगपोतकः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootमृग (प्रातिपदिक) + पोतक (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (मृगस्य पोतकः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पिबतिdrinks
पिबति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootपा (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
अम्भःwater
अम्भः:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootअम्भस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
शनैःslowly
शनैः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootशनैः (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb: slowly, gradually)
ब्रह्मन्O Brahman (sage)
ब्रह्मन्:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन
निःशङ्कम्fearlessly
निःशङ्कम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeAdjective
Rootनिःशङ्क (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; क्रियाविशेषणवत् (adverbially: fearlessly)
तेyour
ते:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी, एकवचन
तपोवनेin the grove of austerity
तपोवने:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक) + वन (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (तपसः वनम्); नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन