Previous Verse
Next Verse

Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 68

Reṇukā-vilāpa and the Aftermath of Jamadagni’s Slaying (अर्जुनोपाख्यान-प्रसङ्गः)

वसिष्ठ उवाच एवं स पृष्टो मतिमान्भृगुः सर्वविदीश्वरः / चिरं ध्यात्वा समालोच्य कारणं प्राह भूपते

vasiṣṭha uvāca evaṃ sa pṛṣṭo matimānbhṛguḥ sarvavidīśvaraḥ / ciraṃ dhyātvā samālocya kāraṇaṃ prāha bhūpate

Vasiṣṭha nói: Được hỏi như vậy, hiền thánh Bhrigu, bậc trí tuệ và thông suốt mọi điều, đã trầm tư thiền định hồi lâu, suy xét rồi thưa rõ nguyên do, hỡi bậc quân vương.

वसिष्ठःVasiṣṭha
वसिष्ठः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवसिष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
एवम्thus
एवम्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (thus)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पृष्टःasked (being asked)
पृष्टः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√पृच्छ् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having been asked’
मतिमान्intelligent
मतिमान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमति + मत् (प्रातिपदिक)
Formमतुप्-प्रत्ययान्त (possessive adj.), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (भृगुः)
भृगुःBhrigu
भृगुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभृगु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सर्वविद्-ईश्वरःthe omniscient lord
सर्वविद्-ईश्वरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसर्वविद् + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (सर्वविद् च ईश्वरः/सर्वविद् ईश्वरः), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
चिरम्for a long time
चिरम्:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Rootचिरम् (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (for a long time)
ध्यात्वाhaving meditated
ध्यात्वा:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Root√ध्यै (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (Gerund), ‘having meditated’
समालोच्यhaving deliberated
समालोच्य:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootसम्-आ-√लुच्/√लोच् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (Gerund), ‘having considered/deliberated’
कारणम्the cause/reason
कारणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकारण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
प्राहsaid/told
प्राह:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-√अह्/√ब्रू (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
भूपतेO king
भूपते:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootभूपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन