Shloka 98
Prajāpati-vaṃśānukīrtana — Genealogical Enumeration of Progenitors
Dharma’s Line and the Sādhyas
Devanagari script
एकः स तु पृथक्त्वेन स्वयं भूत्वा च तिष्ठति / गुणमात्रात्मिकाभिस्तु तनुभिर्मोहयन्प्रजाः
Transliteration
ekaḥ sa tu pṛthaktvena svayaṃ bhūtvā ca tiṣṭhati / guṇamātrātmikābhistu tanubhirmohayanprajāḥ
Translation
Đấng Duy Nhất ấy, tuy phân biệt thành nhiều dạng, vẫn tự mình hiện hữu. Với những thân chỉ cấu thành bởi guṇa, Ngài làm chúng sinh mê lầm.
Word by Word
एकःone
एकः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन (Singular); विशेषण
सःhe
सः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन (Singular); सर्वनाम
तुbut
तु:
सम्बन्ध (निपात/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (contrast particle)
पृथक्त्वेनas separateness
पृथक्त्वेन:
करण (Karana/Instrument; manner)
TypeNoun
Rootपृथक्त्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन (Singular); करण/प्रकारे (instrumental of manner)
स्वयम्by himself
स्वयम्:
सम्बन्ध (क्रियाविशेषण/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formअव्यय; आत्मार्थक (reflexive adverb)
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
क्रियाविशेषण (Absolutive; prior action)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund/absolutive); पूर्वकालिक क्रिया (prior action)
चand
च:
सम्बन्ध (conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
तिष्ठतिstands/remains
तिष्ठति:
क्रिया (Verb/आख्यात)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formलट् (Present/लट्), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular); परस्मैपद
गुणमात्रात्मिकाभिःby forms consisting only of guṇas
गुणमात्रात्मिकाभिः:
करण (Karana/Instrument)
TypeAdjective
Rootगुण + मात्र + आत्मिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन (Plural); तत्पुरुष-समास (गुणमात्र-आत्मिका = whose nature is only guṇas)
तुindeed/but
तु:
सम्बन्ध (particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (contrast/emphasis)
तनुभिःby bodies/forms
तनुभिः:
करण (Karana/Instrument)
TypeNoun
Rootतनु (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन (Plural)
मोहयन्deluding
मोहयन्:
कर्ता (Karta; participle agreeing with subject)
TypeVerb
Rootमुह् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (present active participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; परस्मैपदी
प्रजाःcreatures/people
प्रजाः:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन (Plural)