Shloka 34
Rāma’s Service to Parents and Departure to Visit the Paternal Grandparents
Pitāmaha-gṛha-gamana
Devanagari script
अथानुज्ञाप्य तौ राजन्भृगुवर्यो महामनाः / पितामहगुरोर्गन्तुमियेषाश्रयमाश्रमम्
Transliteration
athānujñāpya tau rājanbhṛguvaryo mahāmanāḥ / pitāmahagurorgantumiyeṣāśrayamāśramam
Translation
Bấy giờ, tâu Đại vương, sau khi xin phép hai vị ấy, bậc Bhrigu cao quý, lòng dạ quảng đại, muốn lên đường đến đạo tràng—nơi nương tựa của vị Thầy Tổ (Pitāmaha).
Word by Word
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/वाक्य-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (then/now)
अनुज्ञाप्यhaving obtained permission (having taken leave)
अनुज्ञाप्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootअनु-ज्ञा (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), परस्मैपद-प्रयोग; ‘having taken leave/asked permission’
तौthose two
तौ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), द्विवचन; सर्वनाम
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative), एकवचन
भृगुवर्यःthe foremost Bhṛgu (sage)
भृगुवर्यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभृगु + वर्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (भृगोः वर्यः = best among the Bhṛgus)
महामनाःgreat-minded
महामनाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमहā + मनस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; समासः—कर्मधारय; बहुव्रीहि-भावार्थः (great-minded)
पितामहगुरोःof the grandsire’s teacher
पितामहगुरोः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootपितामह + गुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th case), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (पितामहस्य गुरुः = the grandsire’s guru)
गन्तुम्to go
गन्तुम्:
Prayojana (प्रयोजन/उद्देश्य)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive), ‘to go’
इयेषintended
इयेष:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootइष् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; ‘desired/intended’
आश्रयम्abode/refuge
आश्रयम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootआश्रय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
आश्रमम्hermitage
आश्रमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootआश्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; ‘hermitage’