Srimad Bhagavatam — Shashtha Skandha, Shloka 4

Citraketu Offends Śiva, Is Cursed by Pārvatī, and Is Glorified as a Vaiṣṇava

Devanagari script

एकदा स विमानेन विष्णुदत्तेन भास्वता । गिरिशं दद‍ृशे गच्छन् परीतं सिद्धचारणै: ॥ ४ ॥ आलिङ्गय‍ाङ्कीकृतां देवीं बाहुना मुनिसंसदि । उवाच देव्या: श‍ृण्वन्त्या जहासोच्चैस्तदन्तिके ॥ ५ ॥

Transliteration

ekadā sa vimānena viṣṇu-dattena bhāsvatā giriśaṁ dadṛśe gacchan parītaṁ siddha-cāraṇaiḥ

Translation

Một lần, khi Citraketu đang du hành trong không trung trên phi thuyền rực sáng do Viṣṇu ban tặng, ông thấy Girīśa (Śiva) được các Siddha và Cāraṇa vây quanh. Śiva ngồi giữa hội chúng các bậc hiền thánh, đặt Nữ thần Pārvatī trên đùi và choàng tay ôm lấy. Ngay trước mặt, trong lúc Pārvatī đang nghe, Citraketu cười lớn rồi cất lời.

Synonyms

• एकदा: once
• एकदा: Kala-adhikarana (काल-अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: एकदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (adverb of time)

• सः: he
• सः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• विमानेन: by an aerial chariot
• विमानेन: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: विमान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• विष्णुदत्तेन: given by Viṣṇu
• विष्णुदत्तेन: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: विष्णु + दत्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (विष्णुना दत्तः) — ‘given by Viṣṇu’ (agreeing with विमानेन)

• भास्वता: shining
• भास्वता: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: भास्वत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; विशेषण (shining), विमानेन सह समानाधिकरण

• गिरिशम्: Giriśa (Śiva)
• गिरिशम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: गिरिश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (गिरिणां ईशः)

• ददृशे: saw
• ददृशे: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

• गच्छन्: while going
• गच्छन्: Karta (कर्ता)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: वर्तमानकृदन्त (present active participle, शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘going’

• परीतम्: surrounded
• परीतम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: परि + इ (धातु) / परीत (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (PPP), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; गिरिशम् इत्यस्य विशेषण

• सिद्धचारणैः: by Siddhas and Cāraṇas
• सिद्धचारणैः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: सिद्ध + चारण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; द्वन्द्व (सिद्धाः च चारणाः च)

Purport

Śrīla Viśvanātha Cakravartī Ṭhākura says in this connection,

Characters & Entities

• Citraketu
• Lord Śiva (Giriśa)
• Lord Viṣṇu
• Siddhas
• Cāraṇas

FAQs

What does the Srimad Bhagavatam say about seeing Lord Shiva as a devotee of Vishnu?

This verse shows Citraketu, blessed by Viṣṇu, directly beholding Lord Śiva—indicating that a pure devotee may honor and perceive Śiva as a great divine personality within the Lord’s arrangement.

Why was Citraketu traveling in a Vishnu-given airplane (vimana)?

Citraketu had received extraordinary divine favor due to his devotion; the narrative describes him moving freely in a radiant vimāna bestowed by Lord Viṣṇu.

Practical application: what does ‘divine darshan’ mean for modern life?

It points to cultivating devotion and purity so that one’s perception becomes reverent and spiritually informed—seeing greatness in saints and the Lord’s servants rather than judging superficially.