Srimad Bhagavatam — Ashtama Skandha, Shloka 34

Kūrma Supports Mandara; Hālahala Appears; Śiva Becomes Nīlakaṇṭha

Devanagari script

तत् तस्य ते सदसतो: परत: परस्य नाञ्ज: स्वरूपगमने प्रभवन्ति भूम्न: । ब्रह्मादय: किमुत संस्तवने वयं तु तत्सर्गसर्गविषया अपि शक्तिमात्रम् ॥ ३४ ॥

Transliteration

tat tasya te sad-asatoḥ parataḥ parasya nāñjaḥ svarūpa-gamane prabhavanti bhūmnaḥ brahmādayaḥ kim uta saṁstavane vayaṁ tu tat-sarga-sarga-viṣayā api śakti-mātram

Translation

Vì thế, bản thể của Ngài—Đấng vượt ngoài mọi tạo vật động và bất động—không ai có thể nhận biết đúng như thật. Nếu ngay cả Brahmā và chư thiên còn không hiểu, thì chúng con làm sao dâng lời tán tụng xứng đáng? Chúng con chỉ là sinh linh trong tạo tác của Brahmā, sức lực nhỏ nhoi. Dẫu vậy, trong phạm vi khả năng, chúng con đã bày tỏ tâm tình của mình.

Synonyms

• तत्: that
• तत्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन (Singular)

• तस्य: of him/of that
• तस्य: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (Singular)

• ते: your
• ते: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (Singular)

• सत्-असतोः: of the existent and the non-existent
• सत्-असतोः: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: सत् (प्रातिपदिक) + असत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन (Dual); इतरेतर-द्वन्द्वः (of being and non-being)

• परतः: beyond
• परतः: Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: परतः (अव्यय)
• Form: अव्यय; अपादानार्थक/तुलनार्थक (adverb: beyond/from beyond)

• परस्य: of the supreme
• परस्य: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (Singular)

• न: not
• न: Sambandha (सम्बन्ध/Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-निपात (negation particle)

• अञ्जः: directly/easily
• अञ्जः: Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: अञ्जस् (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: directly/easily)

• स्वरूप-गमने: in attaining (your) true nature
• स्वरूप-गमने: Adhikarana (अधिकरण/Domain)
• Type: Noun
• Root: स्वरूप (प्रातिपदिक) + गमन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन (Singular); षष्ठी-तत्पुरुषः (svarūpasya gamane)

• प्रभवन्ति: are able / succeed
• प्रभवन्ति: Kriya (क्रिया/Predicate)
• Type: Verb
• Root: प्र-भू (धातु)
• Form: लट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural)

• भूम्नः: of the Infinite/Great one
• भूम्नः: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: भूमान्/भूमन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (Singular)

• ब्रह्म-आदयः: Brahmā and others
• ब्रह्म-आदयः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural); ‘ब्रह्मा आदिः येषाम्’ (those beginning with Brahmā)

• किम्: what (then)
• किम्: Sambandha (सम्बन्ध/Idiomatic particle)
• Type: Indeclinable
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययवत् प्रश्नार्थक (interrogative used idiomatically in ‘kim uta’: what then)

• उत: indeed/then (in ‘what to speak of’)
• उत: Sambandha (सम्बन्ध/Idiomatic particle)
• Type: Indeclinable
• Root: उत (अव्यय)
• Form: अव्यय; विकल्प/उत्कर्षार्थक (particle; in ‘kim uta’: much less/what to speak of)

• संस्तवने: in praise/eulogy
• संस्तवने: Adhikarana (अधिकरण/Domain)
• Type: Noun
• Root: संस्तवन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन (Singular)

• वयम्: we
• वयम्: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)

• तु: but
• तु: Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; विशेषार्थक/विरोधार्थक निपात (particle)

• तत्-सर्ग-सर्ग-विषयाः: concerned only with (secondary) created things
• तत्-सर्ग-सर्ग-विषयाः: Visheshana (विशेषण/Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + सर्ग (प्रातिपदिक) + सर्ग (प्रातिपदिक) + विषय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural); बहुपद-तत्पुरुषः (whose scope is the secondary creation of that creation)

• अपि: even/also
• अपि: Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय/अपवादार्थक (particle: even/also)

• शक्ति-मात्रम्: only a little capacity / mere power
• शक्ति-मात्रम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: शक्ति (प्रातिपदिक) + मात्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular); ‘मात्र’ = only/merely; तत्पुरुषः

Characters & Entities

• Brahma
• Vishnu

FAQs

What does the Srimad Bhagavatam say about God being beyond the manifest and unmanifest?

This verse states that the Lord is beyond both sat (the manifest) and asat (the unmanifest), and even beyond what is considered 'beyond'—His true nature cannot be fully grasped by conditioned or even exalted beings.

Why do the demigods say even Brahma cannot understand Vishnu fully?

In their prayer, the devas emphasize the Lord’s infinite transcendence: even Brahmā, the greatest created being, cannot reach complete knowledge of the Lord’s svarūpa, so their own praise is necessarily limited.

What is the practical application of this teaching in modern life?

It encourages humility in spiritual practice—recognizing that the Divine is greater than our concepts—and inspires sincere devotion and prayer rather than pride in intellect or position.