Mantra 4

Sukta 140

Sanskrit (Devanagari)

यदद्य वां नासत्योक्थैराचुच्युवीमहि । यद्वा वाणीभिरश्विनेवेत्कण्वस्य बोधतम्

IAST Transliteration

yád adyá vāṃ nā́satyoktháir ācucyuvīmáhi | yád vā vā́ṇībhir aśvine évét káṇvasya bodhatam

English Translation (Griffith/Whitney)

What, O Nāsatyas, we have to-day set in motion toward you with hymns—or what with voices, O Aśvins—thereof take heed, even as (ye heeded) Kaṇva’s.

Translation

Hỡi các Nāsatya, điều gì hôm nay chúng tôi đã khởi động và hướng về các ngài bằng những bài tụng—hoặc bằng tiếng gọi, hỡi các Aśvin—xin các ngài hãy lưu tâm đến điều ấy, như các ngài đã từng lưu tâm đến lời của Kaṇva.

Word by Word

• यत्: that which / whatever
• यत्: Karma (यत्-सम्बद्धं कर्म/विषयः) अथवा Adhikaraṇa (यद्-सम्बद्धः विषयः)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) / यद्-शब्द

• अद्य: today / now
• अद्य: Adhikaraṇa (कालाधिकरणम्)
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य (अव्यय) / अद्य-शब्द

• वाम्: of you two / you two
• वाम्: Sampradāna (उद्देश्य-प्राप्तिः) / सम्बन्ध (षष्ठी) प्रसङ्गानुसारम्
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) द्विवचन-रूप

• नासत्य: O Nāsatya (Aśvin)
• नासत्य: — (सम्बोधनः)
• Type: Noun (vocative) / Epithet
• Root: नासत्य (प्रातिपदिक; अश्विनौ-विशेषणम्/नाम)

• उक्थैः: with hymns / praises
• उक्थैः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: उक्थ (प्रातिपदिक)

• आचुच्युवीमहि: we have stirred/moved (you) toward us; we have invoked/impelled
• आचुच्युवीमहि: Kartā (वयं)
• Type: Verb
• Root: च्यु (धातु) — ‘चलने/च्युतौ’; उपसर्गः आ-

• यत्: that which / and if (that)
• यत्: Karma/Adhikaraṇa (विषय-निर्देशः)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वा: or
• वा: —
• Type: Indeclinable
• Root: वा (अव्यय) विकल्पार्थक

• वाणीभिः: with words/voices (utterances)
• वाणीभिः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: वाणी (प्रातिपदिक)

• अश्विना: O Aśvins (you two)
• अश्विना: — (सम्बोधनः)
• Type: Noun
• Root: अश्विन् (प्रातिपदिक; अश्विनौ)

• इव: like / as
• इव: —
• Type: Indeclinable
• Root: इव (अव्यय) उपमावाचक

• इत्: indeed / just
• इत्: —
• Type: Indeclinable (particle)
• Root: इत् (अव्यय/निपात; वैदिक-निश्चयार्थक)

• कण्वस्य: of Kaṇva
• कण्वस्य: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun (proper)
• Root: कण्व (प्रातिपदिक; ऋषिनाम)

• बोधतम्: be aware; take notice; awaken (to it), you two
• बोधतम्: Kartā (युवाम्) — आज्ञा/प्रार्थना
• Type: Verb
• Root: बुध् (धातु) — ‘बोधने’

Attribution

Rishi: Kaṇva lineage is invoked; actual RV seer of the source verse belongs to Kaṇva tradition.

Devata: Aśvinau (Nāsatyau)

Chandas: Ṛgvedic meter underlying; requires source identification for exact chandas.

Mantra Rasa

{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"adbhuta","emotional_arc":"From earnest calling to confident expectation grounded in precedent.","listener_experience":"A calm but alert feeling of being heard; trust that the rite is ‘connected’ to a successful ancestral channel.","intensity":4}