Mantra 43

Sukta 4

यास्ते धाना अनुकिरामि तिलमिश्राः स्वधावतीः । तास्ते सन्तूद्भ्वीः प्रभ्वीस्तास्ते यमो राजानु मन्यताम्

yā́s te dhānā́ anukirā́mi tilámiśrāḥ svadhā́vatīḥ | tā́s te santūd́bhvīḥ prábhvīs tā́s te yámó rājā́ ánu manyatām ||

The grains that I strew for thee, mingled with sesame, endowed with Svadhā—let these be thine, abundant and prevailing; these for thee may King Yama approve.

Những hạt ngũ cốc ta rắc cho ngươi, trộn với mè và có Svadhā—nguyện chúng thuộc về ngươi, dồi dào và lan tỏa quyền lực; nguyện Yama Rājā (Vua Yama) chuẩn thuận những lễ vật này cho ngươi.

याःwhich (those)
याः:
विशेष्य-सम्बन्ध (धा॒नाः इत्यस्य विशेषणम्)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेyour
ते:
सम्बन्ध (धा॒नाः इत्यस्य स्वामित्वम्)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
धानाःgrains; parched grains
धानाः:
कर्तृ (सन्तु इत्यस्य)
TypeNoun
Rootधान (प्रातिपदिक)
अनुकिरामिI scatter/sprinkle (after/along)
अनुकिरामि:
क्रिया (कर्म-अपेक्षा: धानाः)
TypeVerb
Root√कॄ (किरति) उपसर्गः अनु-
तिलमिश्राःmixed with sesame
तिलमिश्राः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootतिल + मिश्र (प्रातिपदिक; समास/कर्मधारय-भाव)
स्वधावतीःpossessed of svadhā (funerary offering/ancestral oblation)
स्वधावतीः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootस्वधा + वत् (मतुप्/वतुप्-प्रत्ययान्त विशेषण-प्रातिपदिक)
ताःthose
ताः:
कर्तृ (सन्तु इत्यस्य)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेfor you
ते:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सन्तुlet them be
सन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Root√अस् (भवति)
उद्भ्वीःarisen; sprung up
उद्भ्वीः:
विशेषण
TypeAdjective (participial) / Noun-like
Rootउद् + √भू (भवति) → उद्भू (कृदन्त-प्रातिपदिक)
प्रभ्वीःmighty; powerful
प्रभ्वीः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootप्र + √भू (भवति) → प्रभू (कृदन्त-प्रातिपदिक) / प्रभु (प्रातिपदिक)
ताःthose
ताः:
कर्म (मन्यताम् इत्यस्य)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेfor you
ते:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यमःYama
यमः:
कर्ता (मन्यताम् इत्यस्य)
TypeNoun
Rootयम (प्रातिपदिक)
राजाking
राजा:
कर्ता-विशेषण (यमः इत्यस्य)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
अनुaccordingly; after; in conformity
अनु:
क्रियाविशेषण (मन्यताम्)
TypeIndeclinable
Rootअनु (अव्यय)
मन्यताम्let (him) think/accept/approve
मन्यताम्:
क्रिया
TypeVerb
Root√मन् (मन्यते)

Rishi: Anukramaṇī-dependent; within AV 18 Pitṛ corpus

Devata: Pitṛs; Yama (explicit)

Chandas: Anuṣṭubh

{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"karuna","emotional_arc":"From offering-act to assurance: abundance proclaimed, then cosmic approval requested.","listener_experience":"Sober steadiness; a sense of ‘done rightly’ and sanctioned passage.","intensity":4}