Mantra 4

Sukta 35

Sanskrit (Devanagari)

समानां मासामृतुभिष्ट्वा वयं संवत्सरस्य पयसा पिपर्मि । इन्द्राग्नी विश्वे देवास्तेऽनु मन्यन्तामहृणीयमानाः

IAST Transliteration

samā́nāṁ māsā́m ṛtúbhiṣ ṭvā vayáṁ saṁvatsarásya páyasā piparmi | indrāgnī víśve devā́s te’ánu manyantām áhṛṇīyamānāḥ

English Translation (Griffith/Whitney)

With the orderly months, with the seasons, thee do we—by the year’s milk—replenish and make full. Indra and Agni, and all the Gods—let them, unangered, approve thereafter.

Translation

Với các tháng theo trật tự, với các mùa, chúng tôi lấy “sữa” của năm mà bồi dưỡng cho ngươi, làm cho đầy đủ viên mãn. Nguyện Indra và Agni, cùng tất cả chư thần, không giận dữ, về sau hãy chuẩn thuận điều ấy.

Word by Word

• समानााम्: of the same
• समानााम्: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Adjective
• Root: सम (प्रातिपदिक: समान)

• मासानाम्: of the months
• मासानाम्: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: मास (प्रातिपदिक)

• ऋतुभिः: with/through the seasons
• ऋतुभिः: करण
• Type: Noun
• Root: ऋतु (प्रातिपदिक)

• त्वा: you
• त्वा: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वयम्: we
• वयम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• संवत्सरस्य: of the year
• संवत्सरस्य: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: संवत्सर (प्रातिपदिक)

• पयसा: with milk; with nourishment
• पयसा: करण
• Type: Noun
• Root: पयस् (प्रातिपदिक)

• पिपर्मि: I fill/satisfy
• पिपर्मि: क्रिया (कर्तृ=वयम्, कर्म=त्वा)
• Type: Verb
• Root: पॄ (धातु; ‘to fill, to satisfy’)

• इन्द्राग्नी: Indra and Agni
• इन्द्राग्नी: कर्तृ (अनु-मन्यन्ताम् इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र + अग्नि (प्रातिपदिक-द्वन्द्व)

• विश्वे: all
• विश्वे: कर्तृ (देवाः सह)
• Type: Adjective
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• देवाः: the gods
• देवाः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• ते: they
• ते: कर्तृ (अनु-मन्यन्ताम् इत्यस्य)
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अनु: after; in accordance with
• अनु: क्रियाविशेषण (upasarga)
• Type: Indeclinable
• Root: अनु (उपसर्ग/अव्यय)

• मन्यन्ताम्: let them approve/assent
• मन्यन्ताम्: क्रिया (कर्तृ=ते/इन्द्राग्नी/विश्वे देवाः)
• Type: Verb
• Root: मन् (धातु; ‘to think, approve’)

• अहम्: I
• अहम्: कर्तृ (अहृणीयमानाः इत्यस्य वक्तृ-आश्रयः)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ऋणीयमानाः: becoming indebted; incurring obligation
• ऋणीयमानाः: कर्तृ-विशेषणम् (मन्यन्ताम् इत्यस्य कर्तॄणाम् विशेषणम्)
• Type: Participle (Adjectival)
• Root: ऋणीय (कृदन्त-प्रातिपदिक; √ऋ/ऋण् ‘to owe’ → ‘becoming indebted’)

Attribution

Rishi: Atharvanic tradition (specific ṛṣi attribution varies by anukramaṇī for AVŚ 1.35; commonly treated as Atharvan/Angiras-type for domestic prosperity/time rites)

Devata: Saṁvatsara/Time as addressed power; with Indra-Agni and the Viśve Devāḥ as ratifying deities

Chandas: Mixed/irregular (appears triṣṭubh-like in cadence; exact metrical classification depends on pada-counting in the Saunaka tradition)

Mantra Rasa

{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"adbhuta","emotional_arc":"From orderly enumeration (months/seasons) to a calm petition for universal assent.","listener_experience":"Settling into rhythm; reassurance that life can be made continuous and ‘approved’.","intensity":4}