Sutra 15
Devanagari script
ततो भर्तरि जीवे वा मृते वा पुनराव्रजेत् ॥ कZ_०५.५.१५च्द् ॥
Transliteration
tato bhartari jīve vā mṛte vā punarāvrajet
Translation
Sau đó—dù chủ còn sống hay đã chết—ông ta cũng nên quay trở lại (tức tái nhập phục vụ hoặc tái lập vị thế khi điều kiện cho phép).
Word by Word
ततःthereupon; then; from that point
ततः:
TypePronoun/Adverbial (Pronominal stem)
Rootतद्
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb) ‘from that/thereupon’
भर्तरिin/with regard to the husband
भर्तरि:
TypeNoun
Rootभर्तृ
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; सप्तमी (locative)
जीवे(when he is) alive; while living
जीवे:
TypeVerb (Participle used substantively)
Rootजीव्
Formवर्तमान कृदन्त; शतृ-प्रत्यय (present active participle) ‘जीवत्’; पुंलिङ्ग; एकवचन; सप्तमी (locative) — ‘while (he is) living’
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formअव्यय; विकल्पार्थक (disjunctive)
मृते(when he is) dead; upon death
मृते:
TypeVerb (Past participle used substantively)
Rootमृ
Formभूतकृदन्त; क्त-प्रत्यय (past passive participle) ‘मृत’; पुंलिङ्ग; एकवचन; सप्तमी (locative) — ‘when (he is) dead’
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formअव्यय; विकल्पार्थक (disjunctive)
पुनःagain; back
पुनः:
TypeAdverb
Rootपुनः
Formअव्यय; पुनरावृत्त्यर्थक
आव्रजेत्should return; should come back
आव्रजेत्:
TypeVerb
Rootव्रज्
Formलिङ् (विधिलिङ्); परस्मैपद; प्रथमपुरुष; एकवचन; उपसर्ग: आ-; धातु: व्रज् — ‘should return/come back’
Entities Mentioned
B
bhartṛ (the king/master)FAQs
Because administrative careers and state stability outlast individuals; a capable official can reattach to the successor regime once the immediate threat passes.