Sutra 15

सर्वेषामासन्नाः सत्त्रिणः संघानां परस्परन्यङ्गद्वेषवैरकलहस्थानान्युपलभ्य क्रमाभिनीतं भेदमुपचारयेयुः असौ त्वा विजल्पति इति ॥ कZ_११.१.०६ ॥

sarveṣām āsannāḥ sattriṇaḥ saṃghānāṃ paraspara-nyaṅga-dveṣa-vaira-kalaha-sthānāny upalabhya kramābhinītaṃ bhedam upacārayeyuḥ—'asau tvā vijalpati' iti

Các mật vụ được bố trí gần mọi phe nên xác định những điểm phát sinh sự khinh miệt, thù ghét, thù địch và cãi vã lẫn nhau trong một saṅgha, rồi dần dần gieo rắc chia rẽ—bằng những lời xúi giục như: “Hắn đang nói xấu anh đấy.”

सर्वेषाम्of all (of them)
सर्वेषाम्:
TypePronoun/Adjective
Rootसर्व
Formषष्ठी-बहुवचनम् (genitive plural), पुं/नपुं; सर्व-शब्दः
आसन्नाःnear, close (at hand)
आसन्नाः:
TypeAdjective
Rootआसन्न (आ+सद्/सन्)
Formप्रथमा-बहुवचनम्, पुं; विशेषणम्
सत्त्रिणःsattra-agents (spies posing as dependents/boarders)
सत्त्रिणः:
TypeNoun
Rootसत्त्रिन्
Formप्रथमा-बहुवचनम्, पुं; सत्त्रिन्-शब्दः
संघानाम्of the confederations/corporate bodies
संघानाम्:
TypeNoun
Rootसंघ
Formषष्ठी-बहुवचनम्, पुं; संघ-शब्दः
परस्परmutually, among themselves
परस्पर:
TypeIndeclinable/Adverbial
Rootपरस्पर
Formअव्ययम्; ‘mutually’ अर्थे
न्यङ्गslights/insults (acts of disparagement)
न्यङ्ग:
TypeNoun
Rootन्यङ्ग
Formद्वितीया-बहुवचनम्, नपुं; (न्यङ्ग-शब्दः)
द्वेषhatreds, animosities
द्वेष:
TypeNoun
Rootद्वेष
Formद्वितीया-बहुवचनम्, पुं; द्वेष-शब्दः
वैरenmities
वैर:
TypeNoun
Rootवैर
Formद्वितीया-बहुवचनम्, नपुं; वैर-शब्दः
कलहquarrels
कलह:
TypeNoun
Rootकलह
Formद्वितीया-बहुवचनम्, पुं; कलह-शब्दः
स्थानानिgrounds/points (for conflict)
स्थानानि:
TypeNoun
Rootस्थान
Formद्वितीया-बहुवचनम्, नपुं; स्थान-शब्दः
उपलभ्यhaving found/ascertained
उपलभ्य:
TypeVerb (absolutive)
Rootउप+लभ्
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund)
क्रमgradually, step by step
क्रम:
TypeNoun
Rootक्रम
Formतृतीया-एकवचनम्, पुं; ‘क्रमेण’ अर्थे (instrumental of manner)
अभिनीतम्brought about/introduced (engineered)
अभिनीतम्:
TypePast participle (verbal adjective)
Rootअभि+नी
Formद्वितीया-एकवचनम्, पुं/नपुं; कर्मणि क्त-प्रत्ययान्त; ‘(भेदम्) अभिनीतम्’
भेदम्dissension, division
भेदम्:
TypeNoun
Rootभेद
Formद्वितीया-एकवचनम्, पुं; कर्म
उपचारयेयुःthey should apply/bring into operation
उपचारयेयुः:
TypeVerb
Rootउप+चर् (णिच्)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्; णिच्-प्रयोगः (causative)
असौthat man (he)
असौ:
TypePronoun
Rootअसद्/अदस् (सर्वनाम)
Formप्रथमा-एकवचनम्, पुं; अदस्-शब्दः
त्वाyou (accusative: you)
त्वा:
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Formद्वितीया-एकवचनम् (enclitic form of त्वाम्)
विजल्पतिspeaks ill (prates against), maligns
विजल्पति:
TypeVerb
Rootवि+जल्प्
Formलट् (present indicative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
इतिthus (quoting)
इति:
TypeParticle/Quotative
Rootइति
Formअव्ययम्; वाक्य-समाप्ति/उद्धरण-चिह्न
S
sattriṇaḥ (embedded agents)
S
saṅgha factions/leaders

FAQs

Sudden provocation exposes the operator; gradual escalation normalizes suspicion, fragments trust networks, and makes the split appear endogenous.