Previous Verse
Next Verse

Shloka 68

देवकी-विवाहः, आकाशवाणी, भूरभारावतरण-याचना, क्षीराब्धि-स्तुति, केशावतार-नियोजनम्

कंसो ऽपि तद् उपश्रुत्य नारदात् कुपितस् ततः देवकीं वसुदेवं च गृहे गुप्ताव् अधारयत्

kaṃso 'pi tad upaśrutya nāradāt kupitas tataḥ devakīṃ vasudevaṃ ca gṛhe guptāv adhārayat

نارَد سے یہ بات سن کر کَنس غضبناک ہو اٹھا؛ اور اس نے دیوکی اور وسودیو کو اپنے گھر میں خفیہ پہرے کے ساتھ قید کر دیا۔

कंसःKaṃsa
कंसः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकंस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्ययम्; निपातः (also)
तत्that (report)
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम् (that [news])
उपश्रुत्यhaving heard
उपश्रुत्य:
Kriya (Gerundial action/क्रिया)
TypeVerb
Rootउप-√श्रु (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (gerund); पूर्वकालिक-क्रिया (having heard)
नारदात्from Nārada
नारदात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootनारद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (अपादान), एकवचनम् (from Nārada)
कुपितःangered
कुपितः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकुपित (प्रातिपदिक; √कुप् + क्त)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त-विशेषणम् (angered)
ततःthen
ततः:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्ययम्; क्रमवाचक-क्रियाविशेषणम् (then)
देवकीम्Devakī
देवकीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेवकी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
वसुदेवम्Vasudeva
वसुदेवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवसुदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चयार्थक-निपातः (and)
गृहेin a house (prison)
गृहे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम् (in the house/prison)
गुप्तौboth guarded
गुप्तौ:
Karma (Object complement/कर्म)
TypeAdjective
Rootगुप्त (प्रातिपदिक; √गुप् + क्त)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, द्विवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त-विशेषणम् (both guarded/kept under guard)
अधारयत्kept, confined
अधारयत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअव-√धृ (धातु)
Formलङ्-लकारः (अनद्यतनभूत/Imperfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्

Sage Parāśara (narrating to Maitreya)

K
Kamsa
N
Narada
D
Devaki
V
Vasudeva

FAQs

Nārada functions as the catalyst: his disclosure provokes Kaṃsa’s fear and sets in motion the chain of events leading to Krishna’s advent and the restoration of dharma.

Parāśara presents Kaṃsa’s anger and imprisonment of Devakī-Vasudeva as the adharma-driven response to impending divine intervention, intensifying the narrative tension before Vishnu’s saving descent.

The verse implies Vishnu’s supreme governance: even Kaṃsa’s coercive actions become part of the providential unfolding that culminates in the Lord’s incarnation and the protection of devotees.