Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

Devanagari script

तं दृष्ट्वा शुक्लपञ्चम्यां न च नागैः स दश्यते

Transliteration

taṃ dṛṣṭvā śuklapañcamyāṃ na ca nāgaiḥ sa daśyate

Translation

شُکل پکش کی پنچمی کو اُس کے درشن کر لینے سے، سانپوں کی طرف سے بھی کوئی آفت نہیں پہنچتی۔

Word by Word

• तम्: that (him/it)
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; accusative singular

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: दृश् (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययम् (absolutive/gerund), पूर्वकालिक-क्रिया

• शुक्लपञ्चम्याम्: on the bright-fortnight fifth day
• शुक्लपञ्चम्याम्: Adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: शुक्ल (प्रातिपदिक) + पञ्चमी (प्रातिपदिक)
• Form: समासः (कर्मधारयः; शुक्ला पञ्चमी), स्त्रीलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; locative singular (time)

• न: not
• न: Pratiṣedha (Negation/प्रतिषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-अव्ययम् (negation)

• च: and
• च: Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-बोधक-अव्ययम् (conjunction)

• नागैः: by serpents (Nāgas)
• नागैः: Karta (Agent in passive/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नाग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, बहुवचनम्; instrumental plural

• सः: he/it
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; nominative singular

• दश्यते: is seen/appears
• दश्यते: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: लट्-लकारः (वर्तमान), कर्मणि-प्रयोगः (passive), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; present passive 3sg

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kṣetrapāleśvara / Kṣetrapeśvara

Type: temple

Skanda Dialogue

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim offers salutations at a guardian liṅga shrine on Śukla Pañcamī; nearby serpents retreat harmlessly; moonlit bright-fortnight sky and pañcamī symbolism (five lamps).

Characters & Entities

• Śukla Pañcamī
• Nāga (serpents)
• Kṣetrapeśvara (context)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Darśana (holy seeing) at the right sacred time is portrayed as a source of divine protection and fearlessness.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse continues the praise of the Kṣetrapeśvara/Kṣetrapāla shrine in Prabhāsa-kṣetra.

What ritualistic prescription is mentioned?

Perform darśana (visit/see the deity) specifically on Śukla Pañcamī.