Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 37

Devanagari script

दर्शनं यस्य संजातं वैष्णवानामनुत्तमम् । तथैव जाह्नवी पुण्या यमुना च सरस्वती

Transliteration

darśanaṃ yasya saṃjātaṃ vaiṣṇavānāmanuttamam | tathaiva jāhnavī puṇyā yamunā ca sarasvatī

Translation

جس کو ویشنو بھکتوں کے بے مثال درشن حاصل ہو جائیں، اس کے لیے پُنّیہ جاہنوی (گنگا)، یمنا اور سرسوتی کا ثواب بھی ویسا ہی ہو جاتا ہے۔

Word by Word

• दर्शनम्: sight; दर्शन
• दर्शनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दर्शन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (Neuter, Nominative/Accusative, Singular)

• यस्य: of whom/whose
• यस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन (Genitive, Singular)

• संजातम्: arisen; occurred
• संजातम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सम् + √जन् (धातु) → संजात (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘दर्शनम्’ इति पदस्य विशेषणम् (Neuter, Nom/Acc, Singular; adjectival)

• वैष्णवानाम्: of the Vaiṣṇavas
• वैष्णवानाम्: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: वैष्णव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन (Genitive, Plural)

• अनुत्तमम्: unsurpassed; supreme
• अनुत्तमम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अनुत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘दर्शनम्’ इति पदस्य विशेषणम् (Neuter, Nom/Acc, Singular; adjectival)

• तथा: thus; likewise
• तथा: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय, क्रियाविशेषण (indeclinable adverb)

• एव: indeed; just
• एव: Nipata (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय, निपात (emphatic particle)

• जाह्नवी: the Jāhnavī (Gaṅgā)
• जाह्नवी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: जाह्नवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Feminine, Nominative, Singular)

• पुण्या: holy; meritorious
• पुण्या: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पुण्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘जाह्नवी’ इति पदस्य विशेषणम् (Feminine, Nom, Singular; adjectival)

• यमुना: Yamunā
• यमुना: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यमुना (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Feminine, Nominative, Singular)

• च: and
• च: Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय, समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)

• सरस्वती: Sarasvatī
• सरस्वती: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सरस्वती (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Feminine, Nominative, Singular)

Speaker

Sūta (deduced from section context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Vaiṣṇava-darśana (satsaṅga)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim bows to radiant Vaiṣṇavas; in the background, the three sacred rivers are symbolically shown as flowing streams of light, indicating equivalence of merit.

Characters & Entities

• Vaiṣṇava
• Jāhnavī (Gaṅgā)
• Yamunā
• Sarasvatī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Holy association and darśana of true Vaiṣṇavas is valued as equal to (or conferring) the merit of great tīrthas.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Dvārakā is the contextual setting, while Gaṅgā (Jāhnavī), Yamunā, and Sarasvatī are invoked as benchmark tīrthas for comparison.

What ritualistic prescription is mentioned?

No specific rite; it elevates Vaiṣṇava-darśana and satsaṅga as a spiritual practice with tīrtha-like fruit.