Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5

Devanagari script

पारावारः कृपायाश्च दयां कुरु ममोपरि । प्रेषयस्व महाभाग देवं दैत्यविनिग्रहे

Transliteration

pārāvāraḥ kṛpāyāśca dayāṃ kuru mamopari | preṣayasva mahābhāga devaṃ daityavinigrahe

Translation

اے صاحبِ سعادت! تو رحمت کا بے کنار سمندر ہے؛ مجھ پر کرم فرما۔ دَیتیوں کے قہر کو دبانے کے لیے پروردگار کو روانہ کر۔

Word by Word

• पारावारः: ocean (the far and near shore)
• पारावारः: Karta-predicative (Apposition/विशेष्य-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: पार + अवार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः; प्रथमा-एकवचनम्; द्वन्द्वः (पारश्च अवारश्च) समुद्रार्थे

• कृपायाः: of compassion
• कृपायाः: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: कृपा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गः; षष्ठी-एकवचनम् (Genitive singular)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्ययम् (conjunction)

• दयाम्: mercy
• दयाम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दया (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गः; द्वितीया-एकवचनम्

• कुरु: do; show
• कुरु: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लोट्-लकारः (Imperative), मध्यम-पुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्

• मम: my
• मम: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-एकवचनम् (Genitive singular)

• उपरि: upon; towards
• उपरि: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: उपरि (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्ययम् (postposition/adverb: upon/over)

• प्रेषयस्व: send
• प्रेषयस्व: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्रेषय् (धातु)
• Form: लोट्-लकारः (Imperative), मध्यम-पुरुषः, एकवचनम्; आत्मनेपदम्

• महाभाग: O fortunate one; O noble one
• महाभाग: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: महा + भाग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः; सम्बोधन-एकवचनम्; कर्मधारयः “महान् भागः यस्य” (honorific address)

• देवम्: the god
• देवम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः; द्वितीया-एकवचनम्

• दैत्यविनिग्रहे: in/for the subjugation of the Daitya
• दैत्यविनिग्रहे: Adhikarana (Purpose/Context locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: दैत्य + विनिग्रह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः; सप्तमी-एकवचनम् (Locative singular); षष्ठी-तत्पुरुषः “दैत्यस्य विनिग्रहः”

Speaker

Durvāsas (the Brahmin petitioning Bali)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Dvārakā

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A supplicant addresses a revered figure, praising him as an ocean of compassion and urging him to dispatch the Lord to subdue the Daityas; the mood is urgent, devotional, and protective.

Characters & Entities

• Bali
• Deva
• Daitya

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Compassionate authority supports dharma: the powerful are urged to protect the righteous and curb adharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Dvārakā’s sacred narrative setting, where divine protection is sought to preserve dharmic observance.

What ritualistic prescription is mentioned?

No direct ritual; it is a supplication for protective action—invoking divine agency to remove obstacles to dharmic practice.