Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 29

Devanagari script

नासीद्द्ववैतविभागं च सर्वं लीनं च तत्क्षणात् । यस्माल्लीनं जगत्सर्वं तस्मिंल्लिगे महात्मनः

Transliteration

nāsīddvavaitavibhāgaṃ ca sarvaṃ līnaṃ ca tatkṣaṇāt | yasmāllīnaṃ jagatsarvaṃ tasmiṃllige mahātmanaḥ

Translation

دوئی کی کوئی تقسیم باقی نہ رہی؛ اسی لمحے سب کچھ فنا ہو کر لَین ہو گیا۔ چونکہ سارا جگت اسی میں لَین ہوا—اُس مہاتما کے لِنگ میں—

Word by Word

• न: not
• न: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: na (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-अव्यय (negative particle)

• आसीत्: was/existed
• आसीत्: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लङ् (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular)

• द्वैत-विभागम्: division of duality
• द्वैत-विभागम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: द्वैत (प्रातिपदिक) + विभाग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (neuter), द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन (singular)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: ca (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

• सर्वम्: all (everything)
• सर्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (neuter), प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन (singular)

• लीनम्: merged/dissolved
• लीनम्: Karta (Predicative adjective to subject/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ली (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (qualifying ‘sarvam’)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: ca (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

• तत्-क्षणात्: from that very moment
• तत्-क्षणात्: Apadana (Ablative of time-from/अपादान)
• Type: Noun
• Root: तत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + क्षण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (masculine), पञ्चमी (5th/अपादान), एकवचन (singular)

• यस्मात्: from which/wherefrom
• यस्मात्: Apadana (Relative ablative/अपादान)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (masc./pronoun), पञ्चमी (5th), एकवचन

• लीनम्: merged
• लीनम्: Karta (Predicative adjective/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ली (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (qualifying implied ‘sarvam/jagat’)

• जगत्: the world
• जगत्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: जगत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (neuter), प्रथमा (1st), एकवचन

• सर्वम्: entire
• सर्वम्: Karta (Adjectival to subject/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (qualifying ‘jagat’)

• तस्मिन्: in that
• तस्मिन्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग (pronoun), सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन

• लिङ्गे: in the liṅga
• लिङ्गे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन

• महात्मनः: of the great-souled (one)
• महात्मनः: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: महात्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (masculine), षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra-liṅga (Kedāranātha)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A boundless, radiant liṅga stands in a void-like expanse; all forms—worlds, elements, and beings—stream inward and dissolve, leaving serene luminosity.

Characters & Entities

• Śiva (implied as Mahātman and liṅga)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Duality collapses in the presence of Śiva; the liṅga symbolizes the ground into which all multiplicity dissolves.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kedāra-kṣetra’s liṅga-māhātmya—Kedāra is framed as a place revealing Śiva’s dissolving power (laya).

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; it establishes the theological basis for worship of the liṅga at Kedāra.