Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 10

ऋषीणामाश्रमं शुद्धं किमर्थं नो निषीदसि । तयोक्तोऽपि तदा शंभुर्बभाषे प्रहसन्निव

ṛṣīṇāmāśramaṃ śuddhaṃ kimarthaṃ no niṣīdasi | tayokto'pi tadā śaṃbhurbabhāṣe prahasanniva

“یہ رِشیوں کا پاک آشرم ہے—تم کیوں نہیں بیٹھتے (آرام کرتے)؟” اس کے یوں کہنے پر بھی شَمبھو نے تب گویا مسکرا کر جواب دیا۔

ऋषीणाम्of sages
ऋषीणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन
आश्रमम्hermitage
आश्रमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootआश्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
शुद्धम्pure
शुद्धम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootशुद्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (आश्रमम्-विशेषण)
किम्-अर्थम्why / for what purpose
किम्-अर्थम्:
Hetu (हेतु)
TypeIndeclinable
Rootकिम् (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; प्रश्नार्थक क्रियाविशेषण (for what reason)
नःour
नः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअस्मद् (प्रातिपदिक, सर्वनाम)
Formषष्ठी (6th), बहुवचन; एन्क्लिटिक रूप (our)
निषीदसिyou sit down
निषीदसि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनि-षद् (धातु)
Formलट् (वर्तमान/Present), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तयाby her
तया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक, सर्वनाम)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
उक्तःaddressed / spoken to
उक्तः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formकृदन्त (क्त, past participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
अपिeven / also
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle: even/also)
तदाthen
तदा:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (adverb of time)
शम्भुःŚambhu
शम्भुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशम्भु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
बभाषेspoke
बभाषे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभाष् (धातु)
Formलिट् (परिपूर्णभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
प्रहसन्smiling / laughing
प्रहसन्:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootप्र-हस् (धातु)
Formकृदन्त (शतृ, वर्तमान कृदन्त/Present participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
इवas if
इव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formअव्यय; उपमानवाचक निपात (comparative particle)

ṛṣibhāryā (question) and Narrator (transition to Śiva’s reply)

Tirtha: Kedāra āśrama-tīrtha ambience

Type: kshetra

Scene: The woman points to the clean hermitage space, inviting the beggar-form Śambhu to sit; Śambhu responds with a gentle, knowing smile.

Ś
Śambhu (Śiva)
ṛṣayaḥ (sages)
Ā
āśrama

FAQs

Honoring guests through simple acts—inviting them to sit and rest—reflects dharma and sanctifies the āśrama.

Kedāra’s hermitage landscape, as narrated in Kedārakhaṇḍa’s sthala-māhātmya.

Implicit hospitality: offering āsana (a seat/rest) to a guest or mendicant.