Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 4

अनिर्वाच्यं तदा चक्रुर्गणाः क्रोधसमन्विताः । अंतर्वेद्यंतरगतो दक्षो वै महतो भयात्

anirvācyaṃ tadā cakrurgaṇāḥ krodhasamanvitāḥ | aṃtarvedyaṃtaragato dakṣo vai mahato bhayāt

پھر غضب سے بھرے ہوئے گنوں نے ناقابلِ بیان کام کر ڈالے؛ اور دکش بڑے خوف کے مارے یَجْیَ کی ویدی کے اندرونی احاطے میں سرک کر چھپ گیا۔

अनिर्वाच्यम्something indescribable
अनिर्वाच्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनिर्वाच्य (कृदन्त/ण्यत् from वच् with निर्-) + अ- (निषेध)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; नञ्-समासभाव (anirvācya = indescribable)
तदाthen
तदा:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
चक्रुःdid / made
चक्रुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
गणाःthe gaṇas
गणाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
क्रोधसमन्विताःfilled with anger
क्रोधसमन्विताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootक्रोध (प्रातिपदिक) + समन्वित (कृदन्त/क्त from सम्-अन्वि-√इ)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; तृतीया-तत्पुरुष (क्रोधेन समन्विताः = accompanied by anger)
अन्तर्वेदिinside the altar area
अन्तर्वेदि:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्तर् (अव्यय/उपसर्गसदृश) + वेदि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; अव्ययीभाव (अन्तः वेद्याः = inside the altar-enclosure)
अन्तरगतःhaving gone inside
अन्तरगतः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्तर् (अव्यय) + गत (कृदन्त/क्त from गम्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अव्ययीभाव (अन्तः गतः = gone inside/entered within)
दक्षःDakṣa
दक्षः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय (emphatic particle)
महतःgreat
महतः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; भयात् इत्यस्य विशेषण (of great)
भयात्from fear
भयात्:
Hetu/Apadana (Cause/Source/हेतु/अपादान)
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन

Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)

Scene: Wrathful gaṇas commit unspeakable acts across the yajña-ground; Dakṣa, terrified, slips into the inner altar precinct, half-hidden among posts, vessels, and the vedi boundary.

G
Gaṇas
D
Dakṣa

FAQs

Ritual power without humility and devotion collapses; arrogance in dharma invites ruin.

The passage sits within Kedārakhaṇḍa’s sacred geography (Kedāra/Kailāsa milieu), though this verse itself is narrative rather than a direct tīrtha-phala statement.

None explicitly; the verse references the sacrificial vedi (altar precinct) as the setting.