Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 6

Devanagari script

तस्य जन्मसहस्रस्य पापं संक्षीयते क्षणात् । कलौ गंगेश्वरं लिंगं गुप्तप्रायं भविष्यति

Transliteration

tasya janmasahasrasya pāpaṃ saṃkṣīyate kṣaṇāt | kalau gaṃgeśvaraṃ liṃgaṃ guptaprāyaṃ bhaviṣyati

Translation

اس کے ہزار جنموں کے جمع شدہ پاپ ایک ہی لمحے میں مٹ جاتے ہیں۔ مگر کلی یگ میں گنگیشور لِنگ زیادہ تر پوشیدہ ہو جائے گا۔

Word by Word

• तस्य: of him/of that (person)
• तस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सर्वनाम

• जन्मसहस्रस्य: of a thousand births
• जन्मसहस्रस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: जन्मसहस्र (प्रातिपदिक) = जन्मन् + सहस्र
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (जन्म्नां सहस्रम्)

• पापम्: sin
• पापम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पाप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• संक्षीयते: is destroyed/diminishes
• संक्षीयते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + क्षि (धातु)
• Form: लट् (Present/लट्), आत्मनेपदम्, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; कर्मणि-प्रयोगः (passive sense)

• क्षणात्: in an instant/from a moment
• क्षणात्: Apadana (Ablative/source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: क्षण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; अपादानार्थे (source/time-from)

• कलौ: in the Kali age
• कलौ: Adhikarana (Time/काल-अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कलि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन

• गंगेश्वरम्: Gaṅgeśvara
• गंगेश्वरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गंगेश्वर (प्रातिपदिक) = गंगा + ईश्वर
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः

• लिङ्गम्: the liṅga
• लिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

• गुप्तप्रायम्: mostly hidden
• गुप्तप्रायम्: Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: गुप्तप्राय (प्रातिपदिक) = गुप्त + प्राय
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषणम् (लिङ्गम् इति); कर्मधारयः (गुप्तं प्रायः)

• भविष्यति: will be
• भविष्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future/लृट्), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

Speaker

Skanda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Gaṅgeśvara (Kāśī)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A sudden, luminous moment of grace: the devotee’s sins symbolically burn away as ash or dissolve into Gaṅgā waters upon worship; in the background, the liṅga is shown partially veiled/hidden, hinting at Kali-yuga concealment.

Characters & Entities

• Gaṅgeśvara liṅga
• Kali-yuga
• Pāpa-kṣaya

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sincere worship in Kāśī can burn vast karmic burdens swiftly, yet Kali-yuga makes access to certain sacred forms rarer.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Gaṅgeśvara liṅga in Kāśī.

What ritualistic prescription is mentioned?

The implied prescription is worship/darśana of Gaṅgeśvara as a means for rapid pāpa-kṣaya.