Home›Skanda Purana›Brahma Khanda›Brahmottara Khanda›Adhyaya 8›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 1

Devanagari script

सूत उवाच । नित्यानंदमयं शांतं निर्विकल्पं निरामयम् । शिवतत्त्वमनाद्यंतं ये विदुस्ते परं गताः

Transliteration

sūta uvāca | nityānaṃdamayaṃ śāṃtaṃ nirvikalpaṃ nirāmayam | śivatattvamanādyaṃtaṃ ye viduste paraṃ gatāḥ

Translation

سوتا نے کہا: جو لوگ شِو کے تَتْو کو حقیقتاً جان لیتے ہیں—جو نِتیہ آنند سوروپ، شانت، نِروِکلپ، نِرامَی، اور اَنادی و اَننت ہے—وہی پرم گتی کو پا لیتے ہیں۔

Word by Word
सूतःSūta
सूतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
नित्यानन्दमयम्consisting of eternal bliss
नित्यानन्दमयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootनित्य (प्रातिपदिक) + आनन्द (प्रातिपदिक) + मय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); समासः—आनन्दमयः (तत्पुरुष), नित्य-आनन्दमयः (कर्मधारय/तत्पुरुष-प्राय)
शान्तम्peaceful
शान्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootशान्त (प्रातिपदिक; √शम् शान्त-प्रत्यय)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
निर्विकल्पम्free from conceptual distinctions
निर्विकल्पम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootनिर् (उपसर्ग) + विकल्प (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
निरामयम्free from disease/affliction
निरामयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootनिर् (उपसर्ग) + आमय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
शिवतत्त्वम्the principle/reality of Śiva
शिवतत्त्वम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक) + तत्त्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); षष्ठी-तत्पुरुषः (शिवस्य तत्त्वम्)
अनाद्यन्तम्without beginning and end
अनाद्यन्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootअनादि (प्रातिपदिक) + अन्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); द्वन्द्वः (आदि+अन्त) with negation (अन-)
येwho (those who)
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
विदुःknow
विदुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural), परस्मैपद
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
परम्supreme
परम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे ‘गतिम्’ इति पदस्य विशेषणम्; द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
गताःhave gone (attained)
गताः:
Kriya (Predicate/आख्यातार्थ)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
Formभूतकृत् (Past active participle/क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa/Sūta)

Skanda Dialogue

Listener: Ṛṣis (Naimiṣāraṇya setting implied by Purāṇic frame)

Visual Art Cues

Scene: Sūta, seated in a forest-āśrama or yajña-sabhā, teaches sages about the formless, tranquil Śiva-tattva; the imagery emphasizes stillness—white ash, crescent moon, and a luminous, unbounded presence rather than a concrete icon.

Characters & Entities
Ś
Śiva

FAQs

Liberation is attained by realizing Śiva’s true nature—eternal bliss, peace, and transcendence beyond mental constructs.

No single tīrtha is named in this verse; it presents a universal teaching on Śiva-tattva rather than a site-mahātmya.

No specific ritual is prescribed here; the emphasis is on jñāna (true knowing) of Śiva’s reality.

←Previous Verse
Next Verse→