Mantra 12
Rishi: Śānti-series; Vājasaneyin ritual tradition.
Devata: Āpaḥ (Waters).
Chandas: Yajus with cadence; semi-metrical.
Samhita Patha (Devanagari)
शं नो॑ दे॒वीर॒भिष्ट॑य॒ आपो॑ भवन्तु पी॒तये॑ । शं योर॒भि स्र॑वन्तु नः
Transliteration
śáṃ no devī́r abhíṣṭaya ā́po bhavantu pītáye | śáṃ yór abhí srávantu naḥ
Translation
May the divine Waters, our desired helpers, be welfare unto us for drinking; may they flow unto us with welfare and with well-being.
Padapatha (Word Analysis)
शम् । नः । देवीः । अभिष्टयः । आपः । भवन्तु । पीतये । शम् । योः । अभि । स्रवन्तु । नः
Word by Word
शम्auspiciously; for welfare/peace
शम्:
—
TypeIndeclinable
Rootशम् (अव्यय-प्रातिपदिक) / √शम् (शमुँ उपशमे) भावार्थे
नःof us; our
नः:
सम्बन्ध (possessor/our)
TypePronoun
Rootअस्मद्
देवीःthe goddesses
देवीः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेवी (देव-प्रातिपदिक + ङीप्)
अभिष्टयःhelpful/protecting (as aids)
अभिष्टयः:
कर्तृ (देवीः के विशेषणरूपेण)
TypeNoun
Rootअभिष्टि (अभि-√स्था/√स्ति?; रूढ-प्रातिपदिक ‘अभिष्टि’ = सहायता/रक्षा/इष्ट-प्राप्ति)
आपःthe waters
आपः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootआप् (जल-प्रातिपदिक; pluralia tantum)
भवन्तुmay they be; let them become
भवन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Root√भू (भू सत्तायाम्)
पीतयेfor drinking
पीतये:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootपीति (√पा ‘पाने’ से भाव/कृदन्त-प्रातिपदिक) / ‘पीत’ (ppp) से दत्तिवत्
शम्auspiciously; for welfare
शम्:
—
TypeIndeclinable
Rootशम् (अव्यय) / √शम्
यःwho/which (brings)
यः:
कर्तृ (अन्तर्निहित-सम्बन्धः)
TypePronoun
Rootय (यद्-प्रातिपदिक, सापेक्ष-सम्बन्धसूचक)
अभिtowards; upon
अभि:
—
TypeIndeclinable
Rootअभि
स्रवन्तुmay they flow
स्रवन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Root√स्रु (स्रु प्रस्रवणे)
नःto us; us
नः:
कर्म
TypePronoun
Rootअस्मद्
Entities Mentioned
Ā
Āpaḥ (Waters)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes