Previous Verse
Next Verse

Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 5

संध्याचरित्रवर्णनम् (Sandhyā-caritra-varṇana) — “Account of Sandhyā’s Story”

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सतीखण्डे संध्याचरित्रवर्णनो नाम पंचमोऽध्यायः

iti śrīśivamahāpurāṇe dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ dvitīye satīkhaṇḍe saṃdhyācaritravarṇano nāma paṃcamo'dhyāyaḥ

یوں شری شِو مہاپُران کی دوسری رُدر سنہتا کے دوسرے ستی کھنڈ میں “سندھیا چرتّر کا بیان” نامی پانچواں ادھیائے اختتام پذیر ہوا۔

इतिthus
इति:
Discourse marker (इति-प्रयोग)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउपसंहार/उद्धरण-अव्यय (quotative/closing particle)
श्रीholy, revered
श्री:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootश्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, समासपूर्वपद-रूपेण (honorific prefix in compound)
शिवŚiva
शिव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, समासपूर्वपद-रूपेण
महापुराणेin the Mahāpurāṇa
महापुराणे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमहापुराण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय: ‘महच्च तत् पुराणम्’
द्वितीयायाम्in the second
द्वितीयायाम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootद्वितीया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying ‘संहितायाम्’)
रुद्रसंहितायाम्in the Rudra-saṃhitā
रुद्रसंहितायाम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक) + संहिता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: ‘रुद्रस्य संहिता’
द्वितीयेin the second
द्वितीये:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootद्वितीय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying ‘खण्डे’)
सतीखण्डेin the Satī-khaṇḍa
सतीखण्डे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसती (प्रातिपदिक) + खण्ड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: ‘सत्याः/सत्याः (सती) खण्डः’
संध्याSandhyā
संध्या:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसंध्या (प्रातिपदिक)
Formसमासपूर्वपद-रूपेण
चरित्रstory, account
चरित्र:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootचरित्र (प्रातिपदिक)
Formसमासपूर्वपद-रूपेण
वर्णनःdescription (of Sandhyā’s story)
वर्णनः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवर्णन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (उपपद-समासभाव): ‘संध्याचरित्रस्य वर्णनः’
नामnamed
नाम:
Name-marker (नाम-प्रयोग)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formसंज्ञासूचक-अव्यय (particle meaning ‘named/called’)
पंचमःfifth
पंचमः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपञ्चम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying ‘अध्यायः’)
अध्यायःchapter
अध्यायः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअध्याय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तृपद (heading)

Suta Goswami

S
Shiva
S
Sati
S
Sandhyā

FAQs

This is a colophon marking the completion of a chapter; spiritually, it signals a pause for reflection (manana) on the preceding teaching or narrative, encouraging the listener to assimilate the Shaiva purport before proceeding.

Though it contains no direct instruction on Liṅga worship, it frames the Satī Khaṇḍa narration within the Rudra Saṃhitā—where devotion to Saguna Śiva (Śiva with attributes) is taught through sacred stories that cultivate bhakti and right understanding.

As an end-of-chapter marker, it suggests a brief recitation pause: offer a mental salutation to Śiva, and contemplate the chapter’s teaching; if one follows Purāṇic practice, conclude with “Om Namaḥ Śivāya” before continuing.