Previous Verse
Next Verse

Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 20

सतीसंक्षेपचरित्रवर्णनम् — Summary Description of Satī’s Narrative

विवाह्य तां स आगत्य स्वगिरौ सूतिकृत्तया । रेमे बहुविमोहो हि स्वतंत्रस्स्वात्तविग्रहः

vivāhya tāṃ sa āgatya svagirau sūtikṛttayā | reme bahuvimoho hi svataṃtrassvāttavigrahaḥ

اُسے بیاہ کر وہ ستی کے ساتھ اپنے پہاڑی آستانے کو لوٹ آیا۔ وہاں خودمختار، اپنی مرضی سے روپ دھارنے والے پربھو نے کِریڑا بھاؤ سے وِہار کیا اور اُس میں بہت مسرور ہوا۔

vivāhyahaving married
vivāhya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण; prior action)
TypeVerb
Rootvah (वह्-धातु)
FormCausative (णिजन्त; vivāhayati) + Absolutive/Gerund (क्त्वान्त), ‘having married (caused to be married)’
tāmher
tām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (तद्-सर्वनाम)
FormPronoun (सर्वनाम), Feminine (स्त्रीलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Singular (एकवचन)
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (तद्-सर्वनाम)
FormPronoun (सर्वनाम), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन)
āgatyahaving come
āgatya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण; prior action)
TypeVerb
Rootgam (गम्-धातु)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वान्त), with prefix ā- (आगम्), ‘having come’
sva-girauon his own mountain
sva-girau:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootsva (स्व-प्रातिपदिक) + giri (गिरि-प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Locative (सप्तमी/7), Singular (एकवचन); षष्ठी-तत्पुरुष ‘on his own mountain’
sūtikṛttayāby/with childbirth (or by the birth-attendant)
sūtikṛttayā:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootsūti (सूति-प्रातिपदिक) + kṛt (कृत्-प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Instrumental (तृतीया/3), Singular (एकवचन); तृतीया-हेतौ/करणे; compound meaning ‘by/with the act of childbirth’ or ‘by the midwife/one who performs sūti’ (context-dependent)
remeenjoyed / sported
reme:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootram (रम्-धातु)
FormPerfect (लिट्), Ātmanepada (आत्मनेपद), 3rd Person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन)
bahu-vimohaḥgreat infatuation/delusion
bahu-vimohaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbahu (बहु-प्रातिपदिक) + vimoha (विमोह-प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन); कर्मधारय ‘great delusion/infatuation’
hiindeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध; emphasis)
TypeIndeclinable
Roothi (हि-अव्यय)
FormParticle (अव्यय; निश्चय/कारणार्थक)
svatantraḥindependent
svatantraḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsvatantra (स्वतन्त्र-प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन)
svātta-vigrahaḥone whose form is well-assumed
svātta-vigrahaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsvātta (स्वात्त-प्रातिपदिक) + vigraha (विग्रह-प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन); बहुव्रीहि ‘whose body/form is well-assumed/accepted’

Sūta Gosvāmin (narrating to the sages at Naimiṣāraṇya)

Tattva Level: pati

Shiva Form: Mahādeva

Shakti Form: Satī

Role: nurturing

S
Shiva
S
Sati
K
Kailasa

FAQs

It highlights Śiva as Svatantra—the supremely free Lord—whose bliss and actions arise from his own sovereignty, showing that divine “play” is not worldly bondage but the Lord’s self-luminous, grace-filled leela.

By calling Śiva “svātta-vigraha” (self-assumed form), the verse supports Saguna worship: the same transcendent Lord compassionately becomes approachable through form—Linga and mūrti—so devotees can offer bhakti and receive anugraha (grace).

A practical takeaway is leela-smaraṇa (devotional remembrance) of Śiva with Śakti while repeating the Pañcākṣarī “Om Namaḥ Śivāya,” optionally with Tripuṇḍra (bhasma) and Rudrākṣa as Shaiva aids to steady devotion.