Shloka 23

हिमालयस्य निर्णयः — शिवाय पार्वत्याः प्रदाने

Himālaya’s Resolution to Give Pārvatī to Śiva

Devanagari script

तत्र गत्वा शिवं नत्वा स्तुत्वा विवि धसूक्तिभिः । ऊचुः सर्वे वसिष्ठाद्या मुनयः परमेश्वरम्

Transliteration

tatra gatvā śivaṃ natvā stutvā vivi dhasūktibhiḥ | ūcuḥ sarve vasiṣṭhādyā munayaḥ parameśvaram

Translation

وہاں پہنچ کر انہوں نے شِو کو سجدۂ تعظیم کیا اور بہت سے خوش آہنگ سُوکتوں سے اُن کی ستائش کی؛ پھر وشیِشٹھ وغیرہ سب مُنیوں نے پرمیشور سے عرض کیا۔

Word by Word

• तत्र: there
• तत्र: अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative setting)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय (Avyaya), स्थानवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)

• गत्वा: having gone
• गत्वा: क्रियाविशेषण (Kriyāviśeṣaṇa/Converb)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (Gerund/Absolutive), गम्-धातोः, ‘having gone’

• शिवम्: Śiva
• शिवम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: शिव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (कर्म), एकवचन (Accusative singular)

• नत्वा: having bowed
• नत्वा: क्रियाविशेषण (Kriyāviśeṣaṇa/Converb)
• Type: Verb
• Root: नम् (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (Gerund/Absolutive), नम्-धातोः, ‘having bowed’

• स्तुत्वा: having praised
• स्तुत्वा: क्रियाविशेषण (Kriyāviśeṣaṇa/Converb)
• Type: Verb
• Root: स्तु (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (Gerund/Absolutive), स्तु-धातोः, ‘having praised’

• विविधसूक्तिभिः: with various hymns/utterances
• विविधसूक्तिभिः: करण (Karaṇa/Instrument)
• Type: Noun
• Root: विविध + सूक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया विभक्ति (करण), बहुवचन (Instrumental plural); समासः—कर्मधारयः (विविधाः सूक्तयः)

• ऊचुः: said
• ऊचुः: क्रिया (Kriyā/Predicate)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन (3rd person plural)

• सर्वे: all
• सर्वे: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन (Nominative plural); विशेषणम्

• वसिष्ठाद्याः: beginning with Vasiṣṭha
• वसिष्ठाद्याः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Adjective
• Root: वसिष्ठ + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन (Nominative plural); समासः—तत्पुरुषः (वसिष्ठः आदिः येषाम्/वसिष्ठ-आदि)

• मुनयः: sages
• मुनयः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: मुनि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन (Nominative plural)

• परमेश्वरम्: the Supreme Lord
• परमेश्वरम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: परम + ईश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन (Accusative singular); समासः—कर्मधारयः (परमः ईश्वरः)

Speaker

Sūta Gosvāmin (narrating the Purāṇic account)

Shaiva Theology

Tattva Level: pati

Shiva Form: Mahādeva

Mantra Metadata

Type: stotra

Ritual Elements

Offering: pushpa

Characters & Entities

• Shiva
• Vasistha
• Munis

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It models the Shaiva path of grace: seekers first approach Parameśvara with humility (namaskāra) and devotion (stuti), establishing inner purity before asking questions or receiving teachings.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

The verse reflects saguna-upāsanā: Śiva is personally approached, bowed to, and praised with hymns—exactly the devotional mood used in Liṅga worship through ārādhana, stotra, and namaskāra.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

Offer namaskāra and recite Śiva-stotras (or the Pañcākṣarī, “Om Namaḥ Śivāya”) before petitions or meditation, cultivating reverence and one-pointedness.