Shloka 19

लङ्काप्राकारारोहणम् / Assault on Lanka’s Ramparts and the Opening Clash

Devanagari script

आप्लवन्तःप्लवन्तश्चगर्जन्तश्चप्लवङ्गमाः ।लङ्कांतामभिधावन्तिमहावारणसंनिभाः ।।।।

Transliteration

āplavantaḥ plavantaś ca garjantaś ca plavaṅgamāḥ |

laṅkāṃ tām abhidhāvanti mahāvāraṇasaṃnibhāḥ ||

Translation

چھلانگیں لگاتے، دوڑتے اور گرجتے ہوئے پلونگما لنکا کی طرف لپکے؛ ان کا ہجوم عظیم ہاتھیوں کے مانند ہیبت ناک تھا۔

Word by Word

• आप्लवन्तः: leaping up
• आप्लवन्तः: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ā-plu (आ + प्लु धातु) + śatṛ (शतृ)
• Form: वर्तमानकाले कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; प्लवङ्गमाः इति विशेषणम्

• प्लवन्तः: jumping
• प्लवन्तः: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: plu (प्लु धातु) + śatṛ (शतृ)
• Form: वर्तमानकाले कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; प्लवङ्गमाः इति विशेषणम्

• च: and
• च: Sambandha-sūcaka (सम्बन्धसूचक)
• Type: Indeclinable
• Root: ca (अव्यय)
• Form: अव्यय, समुच्चयार्थक

• गर्जन्तः: roaring
• गर्जन्तः: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: garj (गर्ज् धातु) + śatṛ (शतृ)
• Form: वर्तमानकाले कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; प्लवङ्गमाः इति विशेषणम्

• च: and
• च: Sambandha-sūcaka (सम्बन्धसूचक)
• Type: Indeclinable
• Root: ca (अव्यय)
• Form: अव्यय, समुच्चयार्थक

• प्लवङ्गमाः: monkeys
• प्लवङ्गमाः: Kartṛ (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: plavaṅgama (प्लवङ्गम प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• लङ्काम्: Lanka
• लङ्काम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: laṅkā (लङ्का प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• ताम्: that
• ताम्: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: tad (तद् सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; लङ्काम् इति विशेषणम्

• अभिधावन्ति: they run toward
• अभिधावन्ति: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: abhi-dhāv (अभि + धाव् धातु)
• Form: लट्-लकार (present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन

• महावारणसंनिभाः: like great elephants
• महावारणसंनिभाः: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: mahā (महा) + vāraṇa (वारण) + saṃnibha (संनिभ)
• Form: बहुव्रीहि-समास (महावारणवत् संनिभाः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; प्लवङ्गमाः इति विशेषणम्

Context

On knowing that Lanka is occupied, the night ranger Ravana, became very furious and doubled the forces of Lanka for the protection and went to the top of Lanka palace.

Characters & Entities

• Vānara
• Laṅkā

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Dharma here is expressed as steadfast support of a righteous cause—acting with courage and unity in service of Rāma’s mission to restore justice.

What is the narrative situation?

The Vānara army advances in force, charging toward Laṅkā with loud battle-roars, signaling the beginning of direct pressure on the city.

Which character virtue is emphasized?

Vīrya (valor) and saṅgha-śakti (strength through coordinated effort).